Lợi dụng hoạt động này, một số đối tượng xấu đã phát tán tệp tin chứa mã độc, giả mạo tài liệu phục vụ góp ý dự thảo, nhằm mục đích chiếm quyền điều khiển máy tính và đánh cắp thông tin.
Mã độc Valley RAT đã được phát hiện trong tệp có tên “DỰ THẢO NGHỊ QUYẾT ĐẠI HỘI.exe”. Ảnh: Internet
Theo Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an tỉnh Quảng Ngãi), mã độc Valley RAT đã được phát hiện trong tệp có tên “DỰ THẢO NGHỊ QUYẾT ĐẠI HỘI.exe”. Khi người dùng mở tệp, máy tính sẽ bị nhiễm mã độc, tự động kết nối đến máy chủ điều khiển từ xa, từ đó có thể bị đánh cắp dữ liệu, chiếm quyền tài khoản làm việc hoặc phát tán mã độc sang thiết bị khác.
Dựa trên phân tích tiền sử hoạt động của mẫu mã độc, chuyên gia Bkav đánh giá và cho biết: Valley RAT là một công cụ tấn công có chủ đích (APT), có khả năng ẩn mình và né tránh phần mềm bảo mật. Ghi nhận từ 2023, mã độc này chạy theo chuỗi đa giai đoạn: mở đường, triển khai cửa hậu điều khiển từ xa. Kẻ tấn công có thể chiếm quyền, thu thập dữ liệu, lạm dụng camera/micro, lan sang các máy tính khác trong cùng mạng và mở rộng truy cập, thậm chí cài cắm mã độc mã hoá dữ liệu. Một số dấu vết kỹ thuật cho thấy nhóm tấn công đứng sau mã độc này có nguồn gốc tại Đông Á.
Ngoài tên gọi trên, mã độc Valley RAT còn ẩn trong các tệp có tên tương tự tài liệu hành chính như: “BÁO CÁO TÀI CHÍNH2.exe”; “CÔNG VĂN HỎA TỐC CỦA CHÍNH PHỦ.exe”; “HỖ TRỢ KÊ KHAI THUẾ.exe”; “BIÊN BẢN BÁO CÁO QUÝ III.exe”… Các tệp này thường được phát tán qua Internet hoặc chia sẻ trong các nhóm trao đổi công việc, khiến người dùng dễ nhầm lẫn, mất cảnh giác khi mở tệp mà không kiểm tra nguồn gốc.
Chỉ mở tài liệu có nguồn gốc rõ ràng, ưu tiên nhận qua kênh chính thức
Để bảo đảm an toàn thông tin và không trở thành nạn nhân bị lợi dụng bởi các đối tượng xấu, người dân và cán bộ, công chức, viên chức cần lưu ý:
Chỉ mở tài liệu có nguồn gốc rõ ràng, ưu tiên nhận qua kênh chính thức hoặc hệ thống quản lý của cơ quan; tránh mở các tệp có định dạng thực thi (.exe, .rar, .docm…) nếu chưa xác minh;
Thường xuyên kiểm tra thiết bị, nếu phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc kết nối đến địa chỉ lạ, cần tạm thời ngắt mạng và thông báo cho bộ phận kỹ thuật hoặc cơ quan chuyên trách để hỗ trợ;
Sử dụng phần mềm bảo mật được cập nhật đầy đủ, bật tính năng quét tự động và cảnh báo nguy cơ;
Hạn chế chia sẻ tài liệu công vụ qua các nền tảng cá nhân; tuân thủ quy trình, quy định về bảo mật thông tin khi lưu trữ và trao đổi dữ liệu.
Các cơ quan chức năng đang tiếp tục giám sát, xử lý và áp dụng biện pháp kỹ thuật để ngăn chặn hoạt động tấn công mạng nêu trên. Người dân, cán bộ và tổ chức cần thận trọng khi tiếp nhận và chia sẻ thông tin, đặc biệt với các tệp tin hoặc liên kết không rõ nguồn gốc. Việc tuân thủ quy trình kiểm chứng và sử dụng kênh thông tin chính thống sẽ giúp bảo đảm an toàn dữ liệu, góp phần đảm bảo an toàn trên không gian mạng trong thời điểm diễn ra các sự kiện chính trị quan trọng của đất nước.
Tuấn Minh
