PV: Được biết, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT có nhiều đổi mới. Xin ông cho biết những nội dung trọng tâm của những điểm mới này?
Ông Lâm Thanh Thiên: So với luật hiện hành, Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT có 8 nhóm điểm mới cơ bản như sau:
Thứ nhất, sửa đổi, cập nhật đối tượng tham gia, theo đó bổ sung các đối tượng đã được luật khác quy định, bổ sung đối tượng nhân viên y tế thôn bản, cô đỡ thôn bản để động viên, khích lệ và có chính sách thỏa đáng với đối tượng chăm sóc sức khỏe nhân dân ở vùng sâu, vùng xa và công bằng với đối tượng khác ở tổ dân phố; giao Chính phủ quy định các đối tượng phát sinh khác sau khi báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Điều chỉnh trách nhiệm đóng BHYT, phương thức, thời hạn đóng, trách nhiệm lập danh sách đóng BHYT, thời hạn thẻ có giá trị sử dụng để phù hợp với việc sửa các đối tượng tham gia BHYT và đồng bộ với quy định của Luật BHXH và luật khác có liên quan.
Tuyên truyền chính sách BHYT tại Sóc Trăng
Thứ hai, quy định về KCB BHYT, trong đó có đăng ký KCB BHYT ban đầu, chuyển người bệnh giữa các cơ sở KCB BHYT theo cấp chuyên môn kỹ thuật của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023. Luật quy định quyền của người có thẻ BHYT trong việc đăng ký KCB BHYT ban đầu tại cơ sở KCB cấp ban đầu và cấp cơ bản; quy định khái quát nguyên tắc phân bổ thẻ BHYT cho cơ sở đăng ký KCB ban đầu và giao Bộ trưởng Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng căn cứ theo thẩm quyền ban hành quy định chi tiết và hướng dẫn thực hiện. Đồng thời, quy định việc chuyển cơ sở KCB được thực hiện theo yêu cầu chuyên môn và khả năng đáp ứng của cơ sở KCB, việc chuyển người bệnh về cơ sở KCB BHYT ban đầu để điều trị, quản lý đối với các bệnh mạn tính.
Thứ ba, quy định mức hưởng BHYT khi thực hiện thông cấp KCB BHYT theo hướng không phân biệt địa giới hành chính theo tỉnh, giữ ổn định tỷ lệ mức hưởng BHYT theo quy định của luật hiện hành và mở rộng với một số trường hợp. Theo đó, người tham gia BHYT được hưởng 100% mức hưởng khi KCB tại cơ sở KCB BHYT cấp ban đầu trong toàn quốc; 100% mức hưởng khi đi KCB nội trú tại cơ sở KCB BHYT cấp cơ bản trong toàn quốc; 100% mức hưởng khi KCB tại bất kỳ cơ sở KCB BHYT cấp cơ bản, cấp chuyên sâu mà trước ngày 1/1/2025 đã được cơ quan có thẩm quyền xác định là tuyến huyện. Đặc biệt, trong một số trường hợp bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo... người bệnh được lên thẳng cơ sở KCB cấp chuyên sâu. Đồng thời, luật đã mở rộng một số phạm vi quyền lợi cho người có thẻ BHYT, trong đó có điều trị lác, tật khúc xạ của mắt cho người dưới 18 tuổi.
Thứ tư, điều chỉnh tỷ lệ chi cho KCB BHYT, chi dự phòng và tổ chức hoạt động BHYT từ số tiền đóng BHYT. Luật quy định tăng mức phân bổ từ nguồn thu BHYT để chi cho hoạt động KCB lên 92%, giảm số tiền dành cho quỹ dự phòng, tổ chức hoạt động quỹ BHYT xuống 8%, trong đó dành tối thiểu 4% số tiền đóng BHYT cho quỹ dự phòng, quy định rõ thời hạn thông báo kết quả giám định chi phí KCB.
Thứ năm, bổ sung cơ chế thanh toán thuốc, thiết bị y tế được điều chuyển giữa các cơ sở KCB và thanh toán chi phí dịch vụ cận lâm sàng được chuyển đến cơ sở khác trong trường hợp thiếu thuốc, thiết bị y tế và quy định cơ chế để quỹ BHYT thanh toán cho các trường hợp này.
Thứ sáu, bổ sung quy định cụ thể về chậm đóng, trốn đóng BHYT và các biện pháp xử lý đối với các trường hợp này.
Luật BHYT năm 2024 cũng bổ sung quy định cụ thể về chậm đóng, trốn đóng BHYT và hình thức xử lý khi chậm đóng, trốn đóng BHYT (Điều 48a, 48b) bảo đảm đồng bộ, thống nhất với quy định tại Luật BHXH năm 2024. Đồng thời, quy định cơ quan, tổ chức, NSDLĐ có trách nhiệm đóng BHYT mà không đóng hoặc đóng không đầy đủ theo quy định của pháp luật thì sẽ bị xử lý như sau: Bắt buộc đóng đủ số tiền chậm đóng, trốn đóng; nộp số tiền bằng 0,03%/ngày tính trên số tiền BHYT chậm đóng, trốn đóng và số ngày chậm đóng, trốn đóng vào quỹ BHYT; xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật; không xem xét danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng.
Ngoài ra, tại Điều 49 (khoản 4) Luật BHYT năm 2024 còn quy định cơ quan, tổ chức, NSDLĐ chậm đóng, trốn đóng BHYT cho NLĐ phải hoàn trả toàn bộ chi phí KCB trong phạm vi quyền lợi, mức hưởng BHYT mà NLĐ đã chi trả trong thời gian chưa có thẻ BHYT do chậm đóng, trốn đóng BHYT.
Ông Lâm Thanh Thiên chia sẻ
Thứ bảy, quy định về trách nhiệm của Bộ Y tế trong rà soát và cập nhật thường xuyên phác đồ điều trị để bảo đảm thuận tiện trong KCB và thanh toán BHYT; quy định về đánh giá sự hợp lý của việc cung cấp dịch vụ KCB BHYT; quy định về ứng dụng CNTT, chuyển đổi số, chia sẻ dữ liệu trong lĩnh vực BHYT, việc liên thông và sử dụng kết quả cận lâm sàng liên thông giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phù hợp yêu cầu chuyên môn và đưa ra giải pháp tăng cường năng lực khám bệnh, chữa bệnh BHYT cho y tế cơ sở; ban hành nguyên tắc, tiêu chí xây dựng danh mục thuốc, thiết bị y tế, dịch vụ y tế thuộc phạm vi chi trả của BHYT để bảo đảm tính quy phạm, minh bạch, công khai.
Thứ tám, bổ sung quy định về cấp thẻ BHYT điện tử, quy định kiểm toán nhà nước kiểm toán báo cáo quyết toán chi tổ chức và hoạt động BHYT của cơ quan BHXH hằng năm để đồng bộ với Luật BHXH.
Những điểm mới nêu trên tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT sẽ giải quyết được căn cơ những tồn tại, vướng mắc mang tính cấp bách sau 15 năm thực hiện Luật BHYT, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, bảo đảm an sinh xã hội, quyền, lợi ích của người tham gia BHYT, cơ sở KCB, góp phần từng bước giảm tỷ lệ chi trực tiếp từ tiền túi của người tham gia BHYT và tăng cường quản lý, sử dụng hiệu quả quỹ BHYT.
PV: Vậy Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT có ý nghĩa như thế nào, đặc biệt là với người dân tỉnh Sóc Trăng, thưa ông?
Ông Lâm Thanh Thiên: Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT đã thể hiện rõ tinh thần CCHC, thủ tục KCB, giảm hồ sơ giấy tờ, tăng cường ứng dụng CNTT, phân cấp, phân quyền tối đa, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, cơ quan, tổ chức tham gia BHYT và thi hành Luật BHYT. Với những điểm mới thay đổi sẽ góp phần giải quyết những tồn tại, vướng mắc có tính cấp bách sau 15 năm thực hiện Luật BHYT. Qua đó đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, đảm bảo an sinh xã hội, quyền lợi của người tham gia BHYT, các cơ sở KCB, nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe nhân dân.
BHXH tỉnh Sóc Trăng nỗ lực tuyên truyền chính sách BHYT đến người dân
Tại tỉnh Sóc Trăng, ngày từ thời điểm Luật bắt đầu có hiệu lực từ đầu năm 2025 cơ quan BHXH tỉnh Sóc Trăng đã có các hướng dẫn triển khai thực trên toàn tỉnh. Đồng thời đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền để người dân, NLĐ, các đơn vị liên quan trên địa bàn nắm và thực hiện. Mục đích, để chính sách an sinh quan trọng là BHYT được triển khai, thực hiện tốt nhất trên địa bàn Sóc Trăng, đem lại sự hiệu quả cho người dân có thẻ BHYT tại địa phương…
Xin trân trọng cảm ơn ông!
Phạm Thọ- Quỳnh Anh (thực hiện)
