Trong nghiên cứu được công bố hôm 6/2, các nhà khoa học đã phân tích dữ liệu từ các bài kiểm tra nhận thức do 26 người tham gia thực hiện trước và sau khi họ tiếp xúc với nồng độ cao của các hạt vật chất (PM) bằng cách sử dụng từ khói nến hoặc không khí sạch trong vòng 1 giờ. Kết quả cho thấy ô nhiễm không khí làm giảm sự chú ý có chọn lọc và khả năng nhận diện cảm xúc, bất kể người tham gia thở bình thường hay chỉ bằng miệng. Điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng tập trung vào các công việc và hành xử theo cách phù hợp về mặt xã hội của một cá nhân.
Theo Tiến sĩ Thomas Faherty từ Đại học Birmingham- đồng tác giả nghiên cứu, những người tiếp xúc với ô nhiễm không khí dễ bị phân tâm hơn. Họ gặp khó khăn trong việc tập trung vào nhiệm vụ, chẳng hạn như khi đi siêu thị, họ có thể dễ bị thu hút bởi những mặt hàng không nằm trong kế hoạch mua sắm do mất khả năng tập trung vào mục tiêu chính.
"Ngoài ra, họ cũng gặp khó khăn trong việc nhận biết biểu cảm khuôn mặt như sợ hãi hay vui vẻ, điều này có thể ảnh hưởng đến cách cư xử với người khác", Tiến sĩ cho biết thêm. "Có những nghiên cứu trước đây đã từng chỉ ra rằng ô nhiễm không khí trong thời gian ngắn có thể liên quan đến sự gia tăng các vụ phạm tội bạo lực ở các thành phố lớn tại Mỹ".
Tuy vậy, theo Tiến sĩ Faherty, có khả năng ô nhiễm không khí ảnh hưởng đến cảm xúc và hành vi của con người nhưng cần nghiên cứu thêm để xác định rõ liệu đây có phải là nguyên nhân trực tiếp hay không.
Dù ô nhiễm không khí ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng tập trung và nhận thức cảm xúc, song nghiên cứu cho thấy trí nhớ của người tham gia không bị suy giảm. Điều này cho thấy một số chức năng của não bộ có thể chịu đựng và phục hồi tốt hơn khi tiếp xúc với ô nhiễm không khí trong thời gian ngắn.
Ô nhiễm không khí từ lâu đã được xem là một trong những nguy cơ môi trường nghiêm trọng nhất đối với sức khỏe cộng đồng. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ô nhiễm không khí đã gây ra khoảng 4,2 triệu ca tử vong mỗi năm trên toàn cầu. Những phát hiện mới cho thấy không chỉ sức khỏe thể chất mà cả khả năng nhận thức cũng có thể chịu ảnh hưởng tiêu cực từ môi trường ô nhiễm.
Theo giới phân tích, kết quả nghiên cứu mới nói trên đã khẳng định tầm quan trọng của việc kiểm soát ô nhiễm không khí, không chỉ để bảo vệ sức khỏe thể chất mà còn để duy trì sự ổn định về nhận thức và cảm xúc con người, góp phần đảm bảo chất lượng cuộc sống và tương tác xã hội.
Hoàng Dương
