Số lao động nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp giảm

Người lao động làm thủ tục hưởng bảo hiểm thất nghiệp tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội.

Thu nhập người lao động tăng

Bản tin thị trường lao động quý I/2026 vừa được Bộ Nội vụ công bố cho thấy, lực lượng lao động cả nước đạt 53,6 triệu người, giảm gần 233.000 người so với quý trước, song tăng gần 688.000 người so với quý I/2025. Trong 3 tháng đầu năm 2026, thu nhập bình quân chung của người lao động là 9 triệu đồng/tháng, tăng hơn 329.000 đồng/tháng so với quý trước và tăng trên 705.000 đồng so với cùng kỳ năm 2025. Trong khi thu nhập bình quân của lao động làm công hưởng lương đạt 10 triệu đồng/tháng, tăng tới 6,6% so với cùng kỳ năm ngoái (khoảng 622.000 đồng).

Qua phân tích, xu hướng tuyển dụng tập trung vào nhóm có trình độ đại học trở lên (gần 41%), tiếp sau là trình độ cao đẳng - trung cấp (34,7%) và lao động phổ thông (20,8%). Các vị trí được “săn đón” là nhân viên (hơn 61%), quản lý bậc trung (20,5%), quản lý bậc cao (hơn 14%) và việc làm tạm thời (chỉ 4,3%). Nhưng về kinh nghiệm, hầu hết các nhà tuyển dụng không yêu cầu về kinh nghiệm (hơn 60%). Số doanh nghiệp yêu cầu kinh nghiệm trên 5 năm chỉ vỏn vẹn 0,6%. Về độ tuổi tìm việc, lao động từ 30-39 chiếm tới gần một nửa ứng viên (khoảng 45%), tiếp sau là nhóm thanh niên từ 20-29 tuổi (hơn 37%).

Tuy nhiên, trong quý I/2026, cả nước có 1,06 triệu người trong độ tuổi lao động thất nghiệp, giảm 5.500 người so với quý trước, nhưng tăng 21.800 người so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ thất nghiệp thanh niên khoảng 8,86%, giảm nhẹ so với quý trước nhưng vẫn ở mức cao. Tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động khu vực thành thị 2,46%, tăng nhẹ so với quý trước và cùng kỳ năm trước, lần lượt tăng 0,4 điểm % và 0,1 điểm %.

Trong quý I/2026 ghi nhận 123.811 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp, giảm 42.500 người so với quý trước và giảm 21.100 người so với cùng kỳ năm trước. Số người có quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp lên tới hơn 120.000 người. Đáng chú ý, trong hơn 123.000 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng, phần lớn thuộc nhóm không có bằng cấp, chứng chỉ, chiếm tới trên 60%, nhóm người có trình độ đại học trở lên cũng chiếm gần 20%, còn lại thuộc trình độ cao đẳng, trung cấp, có chứng nhận, chứng chỉ nghề sơ cấp.

Qua phân tích của Bộ Nội vụ cho thấy, các nhóm ngành số lượng người lao động nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp lớn nhất là công nghiệp chế biến - chế tạo, nông nghiệp - lâm nghiệp - thủy sản, xây dựng, bán buôn - bán lẻ, sửa chữa ô tô - mô tô - xe máy và xe có động cơ khác. Trong khi đó, các nhóm nghề nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp lớn nhất là thợ may, thợ thêu, thợ lắp ráp và các thợ có liên quan, kế toán, nhân viên bán hàng, lái xe…

Để hỗ trợ người lao động vượt qua giai đoạn khó khăn, Bộ Nội vụ đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó có đẩy mạnh hỗ trợ đào tạo nghề, kết nối việc làm. Các Trung tâm dịch vụ việc làm tư vấn, tổ chức phiên giao dịch việc làm kết hợp cả trực tiếp, trực tuyến giữa các địa phương. Nhờ đó, quý I/2026, cả nước đã có gần 23.000 người hưởng chính sách bảo hiểm thất nghiệp được giới thiệu việc làm, hơn 5.800 người được hỗ trợ học nghề. Hỗ trợ học nghề cũng được xem là giải pháp căn cơ giúp người lao động, đặc biệt là nhóm trung niên, trang bị kỹ năng mới để tái gia nhập thị trường bền vững hơn.

Đẩy mạnh đào tạo, hỗ trợ việc làm

Trong bối cảnh thị trường lao động không ngừng biến động, việc nâng cao kỹ năng nghề nghiệp góp phần giúp người lao động thích ứng với yêu cầu ngày càng cao của thị trường việc làm và tăng cơ hội tìm kiếm việc làm mới. Chính sách hỗ trợ học nghề từ quỹ Bảo hiểm thất nghiệp vì thế đóng vai trò quan trọng. Từ ngày 1/1/2026, Luật Việc làm năm 2025 chính thức có hiệu lực. Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật đó là chính sách hỗ trợ tiền ăn trưa cho người lao động tham gia các khóa học nghề. Đây là một hỗ trợ tuy giá trị không lớn, nhưng mang ý nghĩa thiết thực đối với người lao động.

Người lao động có thể nộp hồ sơ và theo dõi tiến độ giải quyết thông qua các kênh trực tuyến hoặc dịch vụ bưu chính công ích.

Theo đó, người lao động tham gia học nghề được hỗ trợ học phí và tiền ăn trưa trong thời gian tham gia đào tạo, nâng cao trình độ kỹ năng tay nghề. Mức hỗ trợ là 50.000 đồng/người/ngày thực học. Theo chia sẻ của bà Vũ Thị Thanh Liễu, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, thực tiễn cho thấy, đa số người lao động tham gia học nghề từ bảo hiểm thất nghiệp đều đang trong giai đoạn khó khăn, mất việc làm và chưa có thu nhập ổn định. Khi tham gia các khóa đào tạo, họ không chỉ đầu tư thời gian mà còn phải chi trả nhiều khoản sinh hoạt hàng ngày.

Trong hoàn cảnh đó, khoản hỗ trợ tiền ăn trưa tuy không nhiều nhưng giúp giảm bớt gánh nặng chi phí, tạo điều kiện để họ yên tâm học tập. Việc được quan tâm, hỗ trợ từ Nhà nước giúp người lao động cảm thấy được đồng hành, từ đó có thêm động lực để vượt qua giai đoạn khó khăn. Có thể thấy, chính sách bảo hiểm thất nghiệp hiện nay đã mở rộng đáng kể về quyền lợi cho người lao động, đồng thời nới lỏng một số điều kiện thụ hưởng và bổ sung nhiều chế độ hỗ trợ. Đáng chú ý, chính sách cũng mở rộng phạm vi hỗ trợ đào tạo. Nếu trước đây chính sách chủ yếu hỗ trợ học nghề thì nay bổ sung nội dung đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ kỹ năng nghề.

Hiện nay, Bộ Nội vụ đã rà soát, hoàn thiện các điều kiện hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng cho người lao động nhằm duy trì việc làm. Theo đó, ngay cả khi người lao động đang làm việc và đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp tại doanh nghiệp, đơn vị sử dụng lao động vẫn có thể tiếp cận và được hỗ trợ từ chính sách này. Bên cạnh đó, các điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp được sửa đổi theo hướng thuận lợi hơn. Thời gian giải quyết thủ tục được rút ngắn, điều kiện chờ giảm và phương thức nộp hồ sơ trở nên linh hoạt hơn, bao gồm cả trực tiếp và trực tuyến qua Cổng dịch vụ công, phù hợp với chủ trương chuyển đổi số.