Thực hiện quyền khởi kiện theo Nghị quyết 205/2025/QH15
Mới đây, Bảo hiểm xã hội (BHXH) cơ sở Bến Cát, TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Viện Kiểm sát Nhân dân (VKSND) Khu vực 18, TP. Hồ Chí Minh ký kết Quy chế phối hợp trong công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật và thực hiện thí điểm việc VKSND khởi kiện vụ án dân sự nhằm bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương, bảo vệ lợi ích công trên địa bàn.
 |
| Đại diện lãnh đạo VKSND Khu vực 2 TP. Hồ Chí Minh tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật liên quan đến BHXH, BHYT |
Đây là hoạt động có ý nghĩa quan trọng nhằm tăng cường hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT); đồng thời nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi pháp luật, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động, nhất là các nhóm yếu thế trong xã hội.
Theo đó, hai đơn vị tăng cường cung cấp thông tin, tài liệu, phối hợp tổ chức các hình thức tuyên truyền phù hợp; lồng ghép nội dung về cơ chế VKSND khởi kiện vụ án dân sự nhằm bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công theo quy định của pháp luật.
Phối hợp xử lý vụ việc cụ thể, trong đó xác định rõ trách nhiệm của cơ quan BHXH trong việc thu thập hồ sơ, chuyển thông tin, phối hợp xác minh, cung cấp tài liệu, chứng cứ; VKSND thực hiện nghiên cứu, đánh giá điều kiện khởi kiện, yêu cầu bổ sung hồ sơ khi cần thiết và thực hiện quyền khởi kiện theo Nghị quyết 205/2025/QH15 và quy định pháp luật có liên quan, góp phần bảo vệ kịp thời quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công.
Bên cạnh đó, Quy chế cũng nhấn mạnh nội dung phối hợp trong công tác kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật BHXH, BHYT; kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm như trốn đóng, chậm đóng, nợ đóng và chủ động phối hợp xử lý theo quy định. Trường hợp có dấu hiệu vi phạm pháp luật nghiêm trọng, các bên phối hợp rà soát, hoàn thiện hồ sơ, chuyển cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo quy định của pháp luật hình sự.
Cũng tại TP. Hồ Chí Minh, VKSND Khu vực 2 TP. Hồ Chí Minh vừa phối hợp cơ quan BHXH tổ chức hội nghị tuyên truyền, phổ biến chính sách BHXH, BHYT và các quy định liên quan đến trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ BHXH, BHYT của doanh nghiệp. Hội nghị có sự tham gia của hơn 100 doanh nghiệp đang có số dư nợ BHXH lớn trên địa bàn.
Tại hội nghị, các nội dung mới của Luật BHXH đã được phổ biến, tập trung làm rõ những quy định về hành vi chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc cũng như trách nhiệm pháp lý của người sử dụng lao động trong việc bảo đảm đầy đủ quyền lợi cho người lao động. Qua đó góp phần nâng cao nhận thức, ý thức tuân thủ pháp luật, hướng đến xây dựng môi trường lao động minh bạch, hài hòa và phát triển bền vững.
Đáng chú ý, các nội dung trọng tâm của Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế xử lý các vụ việc liên quan đến lợi ích công, quyền và lợi ích hợp pháp của người yếu thế trong xã hội cũng được triển khai đến cộng đồng doanh nghiệp.
Theo đó, việc chậm đóng hoặc trốn đóng BHXH không chỉ là hành vi vi phạm quy định pháp luật mà còn tác động trực tiếp đến quyền lợi của người lao động, ảnh hưởng đến sự ổn định của hệ thống an sinh xã hội. Việc bảo vệ quyền lợi người lao động cũng chính là bảo vệ lợi ích công cộng, phù hợp với tinh thần nhân văn của chính sách an sinh do Đảng và Nhà nước triển khai.
Cơ quan BHXH tích cực vào cuộc
Tương tự, tại TP. Đà Nẵng, vừa qua, BHXH cơ sở Thăng Bình cũng đã có buổi làm việc với VKSND khu vực 6 TP. Đà Nẵng về việc triển khai thực hiện Nghị quyết 205/2025/QH15 của Quốc hội. Còn BHXH cơ sở Điện Bàn phối hợp với VKSND Khu vực 10 TP. Đà Nẵng tổ chức 2 Hội nghị tuyên truyền, đối thoại về chính sách BHXH, BHYT cho các đơn vị sử dụng lao động trên địa bàn, hội nghị có sự tham gia của gần 200 đơn vị, doanh nghiệp. BHXH cơ sở Thanh Khê cũng đã phối hợp với VKSND Khu vực 3 TP. Đà Nẵng tiến hành làm việc với các đơn vị sử dụng lao động chậm đóng tiền BHXH, bảo hiểm thất nghiệp trên địa bàn phường Thanh Khê.
 |
| Đại diện lãnh đạo VKSND khu vực 6 TP. Đà Nẵng cho biết, sẽ triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 đạt hiệu quả cao nhất |
Ông Nguyễn Quyết Thắng, Viện trưởng VKSND khu vực 6 TP. Đà Nẵng cho biết, đơn vị sẽ cùng với BHXH cơ sở Thăng Bình phát huy tinh thần trách nhiệm, quyết tâm phối hợp chặt chẽ để việc triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 đạt hiệu quả cao nhất.
Đồng thời VKSND khu vực 6 TP. Đà Nẵng cũng đề nghị BHXH cơ sở Thăng Bình tiếp tục rà soát, kịp thời cung cấp các thông tin, tài liệu và danh sách đơn vị sử dụng lao động chậm đóng, trốn đóng hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT để Viện KSND khu vực 6 nghiên cứu, phối hợp xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Theo đó, trong tháng 5/2026, BHXH cơ sở Thăng Bình đã cung cấp cho Viện KSND khu vực 6 TP. Đà Nẵng danh sách 55 doanh nghiệp chậm đóng BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp với tổng số tiền chậm đóng hơn 3,65 tỷ đồng. Trên cơ sở đó, Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 6 TP. Đà Nẵng phối hợp làm việc với các doanh nghiệp nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động theo quy định.
Trong khi đó đại diện lãnh đạo VKSND khu vực 3 TP. Đà Nẵng cho biết, với vai trò là tổ chức được Quốc hội giao quyền khởi kiện vụ án dân sự khi quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc lợi ích công bị xâm phạm liên quan đến việc chậm đóng BHXH, bảo hiểm thất nghiệp theo tinh thần Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, VKSND khu vực 3 TP. Đà Nẵng đề nghị các đơn vị, doanh nghiệp khắc phục những khó khăn trước mắc, xây dựng lộ trình phù hợp để đóng số tiền còn nợ, thực hiện đúng quy định của pháp luật về việc đóng BHXH, bảo hiểm thất nghiệp để tránh những hành vi vi phạm có thể bị khởi kiện dân sự hoặc khởi tố hình sự.
Các đơn vị, doanh nghiệp cần thấy được trách nhiệm của mình trong việc đóng BHXH, bảo hiểm thất nghiệp đúng thời hạn, tránh để xảy ra những hậu quả đáng tiếc đối với doanh nghiệp và ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động.
Việc triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 với những quy định mới, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, hiện đang được thí điểm tại 6 tỉnh, thành phố gồm: Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, TP. Đà Nẵng, TP. Cần Thơ, tỉnh Quảng Ninh và Đắk Lắk đã thu hút sự quan tâm đặc biệt từ phía các doanh nghiệp.
