Y tế chuyển mạnh sang chủ động phòng bệnh, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân

Thực hiện định hướng chăm sóc sức khỏe chủ động, Chính phủ đã chỉ đạo tiếp tục lộ trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần cho người dân.

Trong 8 tháng năm 2026, năng lực cung ứng và chất lượng dịch vụ y tế tiếp tục được nâng lên, với tỷ lệ hài lòng của người dân đối với dịch vụ y tế duy trì trên 80%.

Thực hiện định hướng chăm sóc sức khỏe chủ động, Chính phủ đã chỉ đạo tiếp tục lộ trình khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần cho người dân. Nhiều địa phương tổ chức khám sức khỏe cộng đồng; đồng thời, cập nhật kết quả vào Sổ sức khỏe điện tử, từng bước hình thành nền tảng dữ liệu phục vụ theo dõi, quản lý sức khỏe người dân lâu dài.

Mạng lưới bệnh viện vệ tinh, cấp cứu ngoại viện và các trung tâm y tế chuyên sâu tiếp tục được phát triển. Hàng chục nghìn quy trình kỹ thuật chuyên môn được chuẩn hóa, tạo cơ sở nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, bảo đảm an toàn người bệnh và từng bước liên thông kết quả xét nghiệm, cận lâm sàng giữa các cơ sở khám, chữa bệnh.

Cùng với nâng cao chất lượng điều trị, công tác phòng bệnh được chuyển mạnh sang hướng chủ động, dự phòng từ sớm, từ xa. Lần đầu tiên Ngày Sức khỏe toàn dân được tổ chức trên phạm vi cả nước với chủ đề “Chủ động phòng bệnh - Vì một Việt Nam khỏe mạnh”, qua đó góp phần nâng cao nhận thức của người dân về phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe.

Công tác giám sát, phát hiện sớm và xử lý dịch bệnh tiếp tục được tăng cường, không để xảy ra dịch bệnh lớn. Chương trình Tiêm chủng mở rộng được duy trì ổn định; đồng thời chuẩn bị đưa thêm vaccine phế cầu, PCV và HPV vào lộ trình tiêm chủng giai đoạn 2026-2028.

Công tác dự phòng, phát hiện sớm và quản lý các bệnh không lây nhiễm, rối loạn sức khỏe tâm thần tại cộng đồng và tuyến y tế cơ sở cũng được đẩy mạnh, phù hợp với yêu cầu chăm sóc sức khỏe trong bối cảnh mô hình bệnh tật ngày càng thay đổi.

Cũng trong thời gian qua, phát triển nguồn nhân lực y tế tiếp tục được chú trọng, nhất là nhân lực cho tuyến cơ sở, vùng khó khăn và nhân lực chất lượng cao.

Chính phủ đã ban hành chính sách phụ cấp đặc thù trong lĩnh vực y tế và hỗ trợ hằng tháng đối với nhân viên y tế thôn, tổ dân phố, cô đỡ thôn bản. Đồng thời, chỉ đạo xây dựng Đề án phát triển nhân lực y tế cho trạm y tế cấp xã, Đề án phát triển nhân lực y tế chất lượng cao giai đoạn 2026-2035 và Đề án đầu tư phát triển 5 trường đại học trọng điểm trong lĩnh vực sức khỏe.

Công tác đào tạo chuyên sâu, đào tạo thực hành và chuẩn bị kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề từ năm 2027 được thúc đẩy. Đây là những bước đi nhằm từng bước gắn đào tạo với nhu cầu sử dụng, nâng cao chất lượng nhân lực và phân bổ nhân lực hợp lý hơn giữa các vùng, tuyến y tế.

Chuyển đổi số tạo bước tiến mới trong y tế

Điểm nhấn quan trọng trong thời gian qua đó là chuyển đổi số và ứng dụng khoa học, công nghệ trong lĩnh vực y tế tiếp tục ghi nhận những bước tiến rõ nét.

Đến nay, trên 75% cơ sở khám, chữa bệnh đã công bố triển khai bệnh án điện tử; 100% cơ sở khám, chữa bệnh sử dụng căn cước công dân gắn chip trong khám, chữa bệnh. Toàn bộ dữ liệu khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế đã được kết nối với hệ thống của Bảo hiểm xã hội Việt Nam.

Hơn 40 triệu Sổ sức khỏe điện tử được tạo lập trên VNeID, tạo nền tảng để người dân chủ động theo dõi thông tin sức khỏe, đồng thời hỗ trợ các cơ sở y tế khai thác dữ liệu phục vụ công tác khám, chữa bệnh và quản lý sức khỏe.

Việc nghiên cứu, phát triển công nghệ chiến lược về y học tiếp tục được đẩy mạnh, trong đó mở rộng ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các công nghệ mới trong chẩn đoán, điều trị và quản trị y tế.

Đáng chú ý, lần đầu tiên Việt Nam xây dựng thành công bộ dữ liệu 1.000 hệ gen người Việt. Đây là bước tiến mới trong nghiên cứu y học, tạo cơ sở cho việc phát triển y học chính xác, nghiên cứu bệnh học và các giải pháp chăm sóc sức khỏe phù hợp hơn với đặc điểm di truyền của người Việt.

Những kết quả trên cho thấy, công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đang từng bước chuyển từ tư duy chủ yếu tập trung vào chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, quản lý sức khỏe và nâng cao chất lượng dân số. Cùng với đó, việc phát triển nguồn nhân lực, công nghiệp dược, ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số đang tạo thêm nền tảng để hệ thống y tế nâng cao năng lực đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao của người dân, phù hợp với định hướng của Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị.