 |
| Người lao động làm thủ tục nhận TCTN tại Trung tâm Dịch vụ việc làm TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Phạm Thọ |
Nghỉ việc, anh M., từng làm kỹ sư cơ khí tại Công ty TNHH Kỹ thuật BK Sài Gòn đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp (TCNT). Sau 4 tháng đều đặn khai báo tình trạng chưa có việc làm, anh M. nhận TCTN số tiền mỗi tháng 12 triệu đồng. Đến đầu tháng 7/2026, BHXH TP. Hồ Chí Minh phát hiện trường hợp này người lao động đã tham gia BHXH trước đó, nhưng vẫn có tên trên hồ sơ đề nghị hưởng TCTN.
Tiếp nhận thông tin, Trung tâm Dịch vụ việc làm TP. Hồ Chí Minh đã nhanh chóng xác minh và làm việc trực tiếp với người lao động. Anh M. thừa nhận đã có việc làm từ 2 tháng trước, tuy nhiên vì muốn tiếp tục được nhận số tiền TCTN 12 triệu đồng/tháng nên không báo với Trung tâm. Được tư vấn, vận động, người lao động đã hoàn trả toàn bộ số tiền đã nhận sai quy định.
Anh M., là một trong số hàng ngàn trường hợp trên địa bàn bị phát hiện nhận TCTN sai quy định và đã đồng ý hoàn trả lại cho Nhà nước sau khi Trung tâm Dịch vụ việc làm TP. Hồ Chí Minh và BHXH Thành phố vào cuộc.
Bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Việc làm TP. Hồ Chí Minh, cho biết trong 7 tháng của năm 2026, Trung tâm đã thu hồi tiền TCTN của gần 1.140 trường hợp hưởng sai quy định, với tổng số tiền hơn 10 tỷ đồng.
Theo bà Hạnh Thục, Trung tâm Dịch vụ Việc làm TP. Hồ Chí Minh đã phối hợp chặt chẽ với BHXH Thành phố trong công tác rà soát, đối chiếu dữ liệu và thu hồi các khoản TCTN chi trả không đúng quy định.
 |
| Toàn bộ người lao động khi làm thủ tục đều được Trung tâm tư vấn, phổ biến các quy định đầy đủ. Ảnh: Phạm Thọ |
Đây là một trong những nhiệm vụ được đơn vị thường xuyên quan tâm, thực hiện nhằm bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và nâng cao hiệu quả quản lý quỹ BHTN.
Bên cạnh đó, trong quá trình xử lý hồ sơ, cán bộ Trung tâm cho biết thêm, hành vi phổ biến hiện nay là người lao động đã có việc làm nhưng vẫn tiếp tục nhận TCTN. Đây cũng là dạng vi phạm được phát hiện với số lượng đáng kể trong thời gian qua. Ngoài ra, còn có trường hợp người lao động kê khai thông tin không trung thực về tình trạng việc làm; hoặc hợp thức hóa hồ sơ, giấy tờ để đáp ứng điều kiện hưởng chế độ.
Khi phát hiện dấu hiệu bất thường từ dữ liệu, Trung tâm Dịch vụ việc làm TP. Hồ Chí Minh và BHXH Thành phố đã phối hợp tiến hành kiểm tra, xử lý ngay để ngăn chặn kịp thời các trường hợp hưởng sai chế độ; góp phần bảo vệ quỹ bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo đảm quyền lợi cho những người lao động thực sự cần được hỗ trợ.
Về việc giải quyết chế độ cho người lao động, theo thống kê của Trung tâm Dịch vụ Việc làm TP. Hồ Chí Minh, từ ngày 1/1 đến 25/7, đơn vị đã tiếp nhận 129.997 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp (TCTN), tăng 4.520 hồ sơ (3,60%) so với cùng kỳ năm 2025 (125.477 hồ sơ). Trong đó, có 65.311 hồ sơ trực tiếp, 64.686 hồ sơ trực tuyến (chiếm 49,76% tổng số hồ sơ).
Số người lao động có quyết định hưởng TCTN trên toàn địa bàn Thành phố 7 tháng qua là 109.030 người. Đồng thời Trung tâm tiếp nhận, xử lý 429.599 lượt người đến thông báo tình trạng tìm kiếm việc làm.
Bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, cho biết công tác xử lý, thu hồi các khoản TCTN chi trả không đúng quy định sẽ tiếp tục được tăng cường trong tháng 8 và những tháng cuối năm 2026. Trung tâm sẽ phối hợp với cơ quan BHXH trong việc rà soát, đối chiếu và cập nhật dữ liệu liên quan đến quá trình tham gia BHXH của người lao động; kịp thời xử lý các trường hợp dữ liệu chưa đồng bộ, bảo đảm thuận lợi trong tiếp nhận và giải quyết hồ sơ trực tuyến. Song song đó, tăng cường tuyên truyền, nhắc nhở người lao động thực hiện đúng nghĩa vụ thông báo tình trạng tìm kiếm việc làm hằng tháng; góp phần hạn chế tình trạng tạm dừng hưởng TCTN do không thực hiện đúng quy định.
 |
| Kiểm tra, rà soát dữ liệu tại cơ quan BHXH. Ảnh: Phạm Thọ |
Thời gian qua, Trung tâm cũng đẩy mạnh công tác tư vấn, giới thiệu việc làm, thông tin thị trường kết nối cung - cầu lao động kịp thời, có hiệu quả, giúp người lao động tìm được việc làm mới. Đồng thời, tích cực tuyên truyền phổ biến các hoạt động hỗ trợ đào tạo, nâng cao kỹ năng nghề cho người lao động đang hưởng TCTN. Trong đó, tập trung phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp đẩy mạnh công tác tư vấn hỗ trợ học nghề cho người lao động đang hưởng TCTN.
Ngoài ra, các phiên sàn giao dịch việc làm được tổ chức ngày càng nhiều và đa dạng, giúp người lao động dễ dàng tìm kiếm công việc phù hợp. Điều này phản ánh tín hiệu tích cực của thị trường lao động và hiệu quả trong việc thực thi chính sách an sinh xã hội, giúp người lao động nhanh chóng tái hòa nhập thị trường.
Trao đổi với phóng viên, các chuyên gia lao động đưa ra khuyến cáo, BHTN là chính sách an sinh xã hội nhằm hỗ trợ người lao động khi mất việc làm, chứ không phải khoản tiền cá nhân “đóng bao nhiêu hưởng bấy nhiêu”.
Ngoài trợ cấp bằng tiền, người lao động còn được hưởng nhiều quyền lợi khác như tư vấn, giới thiệu việc làm miễn phí, hỗ trợ học nghề, đào tạo lại hoặc nâng cao kỹ năng để sớm quay trở lại thị trường lao động.
Vì vậy, người lao động nên khai báo trung thực, không nên vì chút lợi ích mà thực hiện hành vi gian dối. Nếu bị phát hiện ngoài việc phải hoàn trả toàn bộ số tiền TCNT vi phạm còn bị xử phạt vi phạm và ảnh hưởng quá trình tham gia, thụ hưởng chính sách BHTN sau này.
