 |
| Chính phủ yêu cầu xây dựng Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. |
Nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù
Kế hoạch nhằm quán triệt sâu sắc và triển khai đồng bộ, hiệu quả các nội dung của Thông báo số 68-TB/VPTW, tạo chuyển biến rõ nét về nhận thức và hành động của các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền và các tổ chức chính trị - xã hội đối với vai trò, vị trí của y học cổ truyền trong sự nghiệp chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Đồng thời, Kế hoạch hướng tới khắc phục những tồn tại, hạn chế hiện nay, xác định rõ trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong bảo tồn, phát huy và nâng tầm nền y học cổ truyền Việt Nam, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Để hiện thực hóa mục tiêu trên, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương phổ biến, quán triệt nội dung Thông báo số 68-TB/VPTW và Kế hoạch của Thủ tướng Chính phủ đến toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động nhằm tạo sự thống nhất trong nhận thức và hành động về phát triển y học cổ truyền.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện thể chế, chính sách về y học cổ truyền. Theo đó, các cơ quan chức năng sẽ rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đến đào tạo nguồn nhân lực, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, khám chữa bệnh, thuốc cổ truyền, dược liệu, bảo hiểm y tế, tiêu chuẩn kỹ thuật và các cơ chế, chính sách có liên quan.
Cùng với đó, nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thúc đẩy phát triển y học cổ truyền trong tình hình mới; xây dựng Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Kế hoạch cũng đặt mục tiêu nâng cao chất lượng khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền thông qua việc phát triển mô hình kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại trong toàn hệ thống y tế; hoàn thiện các hướng dẫn chuyên môn và quy trình kỹ thuật để áp dụng thống nhất trong hoạt động khám chữa bệnh.
Đồng thời, chuẩn hóa các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt, dưỡng sinh tại tuyến y tế cơ sở; khuyến khích nhân rộng các phương pháp chăm sóc sức khỏe hiệu quả không sử dụng thuốc và nâng cao năng lực hệ thống cơ sở khám, chữa bệnh y học cổ truyền từ trung ương đến địa phương.
Đáng chú ý, Kế hoạch xác định phát triển dược liệu và công nghiệp dược liệu trở thành ngành kinh tế chiến lược quốc gia. Theo đó, Nhà nước sẽ tập trung bảo tồn, khai thác hiệu quả và phát triển bền vững nguồn tài nguyên dược liệu quý; phát triển các vùng trồng dược liệu giá trị cao đạt tiêu chuẩn GACP, ưu tiên tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, gắn với tạo sinh kế, giảm nghèo bền vững, bảo tồn đa dạng sinh học và phát huy tri thức bản địa.
Song song với đó là phát triển đồng bộ chuỗi giá trị dược liệu từ giống, vùng trồng, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc đến chiết xuất, chế biến sâu, sản xuất, xây dựng thương hiệu và xuất khẩu; kiểm soát chặt chẽ chất lượng nhằm ngăn chặn tình trạng dược liệu giả, kém chất lượng.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc thu hút đầu tư phát triển công nghiệp dược liệu và sản xuất thuốc cổ truyền theo chuỗi giá trị, kết hợp giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và người dân, từng bước đưa công nghiệp dược liệu trở thành ngành có giá trị gia tăng cao.
Trong lĩnh vực khoa học công nghệ và chuyển đổi số, Chính phủ yêu cầu xây dựng, hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về y học cổ truyền; số hóa kho tàng bài thuốc gia truyền, dược liệu và tri thức y học cổ truyền Việt Nam.
Các hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng, chuẩn hóa bài thuốc, vị thuốc và phương pháp điều trị sẽ được đẩy mạnh nhằm kiểm chứng hiệu quả bằng các bằng chứng khoa học. Đồng thời, hỗ trợ bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ đối với các bài thuốc, tri thức truyền thống, thúc đẩy thương mại hóa sản phẩm và nâng cao khả năng tham gia thị trường quốc tế.
Kế hoạch cũng ưu tiên triển khai các chương trình khoa học công nghệ trọng điểm quốc gia về y học cổ truyền; xây dựng một số trung tâm nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao công nghệ mạnh tầm quốc gia và khu vực; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ sinh học trong sản xuất các sản phẩm từ dược liệu.
Bên cạnh đó, phát triển các sản phẩm, dịch vụ y học cổ truyền phục vụ du lịch; xây dựng mô hình du lịch sinh thái gắn với làng nghề, làng văn hóa và vùng trồng dược liệu; xây dựng thương hiệu quốc gia cho dược liệu và các sản phẩm y học cổ truyền Việt Nam; hỗ trợ phát triển các sản phẩm OCOP từ dược liệu và tăng cường hợp tác quốc tế nhằm quảng bá giá trị của y học cổ truyền Việt Nam.
Đồng bộ hệ sinh thái y dược cổ truyền
Kế hoạch cũng yêu cầu phát triển đồng bộ hệ sinh thái y dược cổ truyền, đẩy mạnh xã hội hóa, huy động nguồn lực của doanh nghiệp và khu vực tư nhân tham gia nghiên cứu, sản xuất, chế biến dược liệu, thuốc cổ truyền và phát triển hệ thống cung ứng dịch vụ y học cổ truyền.
Song song với đó là tăng cường quản lý nhà nước, kiểm soát chặt chẽ hoạt động hành nghề, chất lượng dược liệu, thuốc cổ truyền và hoạt động quảng cáo; xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, làm giả dược liệu, thuốc cổ truyền, hành nghề trái phép và trục lợi trên sức khỏe nhân dân.
Để đáp ứng yêu cầu phát triển lâu dài, Kế hoạch đặt trọng tâm vào việc đổi mới đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý, giảng viên, chuyên gia, nhà nghiên cứu và thầy thuốc y học cổ truyền có trình độ chuyên môn cao, đủ năng lực kết hợp hài hòa y học cổ truyền với y học hiện đại, đồng thời giữ vững y đức.
Các địa phương được yêu cầu bố trí đủ nhân lực thực hiện quản lý nhà nước về y dược cổ truyền tại cơ quan chuyên môn về y tế cấp tỉnh và bảo đảm nhân lực chuyên môn về y học cổ truyền tại các trạm y tế cấp xã. Đồng thời, nghiên cứu cơ chế thu hút nhân lực chất lượng cao; xây dựng chuẩn chương trình đào tạo ngành y học cổ truyền và khuyến khích các cơ sở giáo dục đại học phát triển các chương trình đào tạo liên ngành, đáp ứng yêu cầu phát triển của lĩnh vực trong giai đoạn mới.
Ngoài ra, các bộ, ngành và địa phương cần đẩy mạnh tuyên truyền, quảng bá về vai trò và giá trị của y học cổ truyền; cung cấp thông tin chính thống, phản bác các thông tin sai lệch; đồng thời tôn vinh các danh y, biểu dương những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác bảo tồn, kế thừa và phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam.
