 |
| Bảo hiểm xã hội tỉnh Hà Tĩnh và Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Tĩnh tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp. |
Theo đánh giá của BHXH tỉnh Hà Tĩnh, trong nhiều năm qua, cơ quan BHXH đã áp dụng đồng bộ, quyết liệt nhiều giải pháp để ngăn ngừa và xử lý, tuy nhiên, tình trạng chậm đóng, trốn đóng, chiếm dụng tiền đóng BHXH, BHTN, BHYT tại một số đơn vị, doanh nghiệp vẫn còn diễn biến hết sức phức tạp. Hành vi này ảnh hưởng trực tiếp, nghiêm trọng đến quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động.
Tình trạng chậm đóng, trốn đóng không đơn thuần là tranh chấp kinh tế hay nghĩa vụ tài chính thông thường, mà trực tiếp xâm hại đến quyền an sinh xã hội cơ bản của người lao động, gây ra hệ lụy với nhiều bên.
Việc chậm đóng, trốn đóng làm thất thu nguồn quỹ, phá vỡ nguyên tắc “đóng – hưởng” và sự cân đối, bền vững dài hạn của quỹ BHXH, quỹ BHYT. Đây cũng là một trong những yếu tố dẫn tới khiếu kiện đông người, đình công, lãn công, tụ tập phản đối, gây mất ổn định an ninh chính trị và môi trường đầu tư của tỉnh nhà.
Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 24/6/2025 của Quốc hội tạo cơ chế cho việc thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công. Chỉ thị số 16-CT/TU ngày 07/9/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hà Tĩnh về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác khởi kiện vụ án dân sự nhằm bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể thuộc nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh.
Trong bối cảnh đó, việc BHXH tỉnh ký kết quy chế phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân là cần thiết; quy định toàn diện việc phối hợp trao đổi, cung cấp thông tin, hồ sơ tài liệu; phát hiện, xử lý các hành vi trốn đóng, chậm đóng, chiếm dụng tiền BHXH, BHYT; thiết lập cơ chế hỗ trợ, chuyển giao hồ sơ để Viện Kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội nhằm bảo vệ quyền dân sự của người lao động và lợi ích công.
Cụ thể hơn, theo nội dung quy chế, 2 bên sẽ phối hợp trong việc khởi kiện vụ án dân sự công ích; xác định rõ trách nhiệm của BHXH tỉnh trong việc sàng lọc, lập hồ sơ chứng cứ đối với các doanh nghiệp chậm đóng kéo dài từ 6 tháng trở lên hoặc trốn đóng số tiền lớn; Viện Kiểm sát thụ lý, ban hành văn bản cảnh báo pháp lý, trường hợp đơn vị cố tình không khắc phục sẽ chính thức khởi kiện ra Tòa án có thẩm quyền.
Cơ quan BHXH cũng sẽ định kỳ hàng tháng, hàng quý, chuyển danh sách chi tiết các đơn vị nợ, số tiền chậm đóng, số lao động bị ảnh hưởng sang Viện kiểm sát nhân dân tỉnh và các Viện kiểm sát nhân dân khu vực để đưa vào danh mục theo dõi, giám sát pháp lý liên ngành.
Cùng với đó, hai bên sẽ phối hợp xử lý dứt điểm các kiến nghị của người lao động tại doanh nghiệp nợ, ngăn chặn phát sinh tranh chấp lao động tập thể. Tăng cường truyền thông răn đe, công khai các bản án, quyết định khởi kiện trên các phương tiện truyền thông để nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của giới chủ sử dụng lao động.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Văn Đồng, Giám đốc BHXH tỉnh khẳng định việc ký kết Quy chế phối hợp có ý nghĩa đặc biệt cấp thiết nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội và Chỉ thị số 16-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy.
Quy chế phối hợp sẽ thiết lập hành lang liên ngành đồng bộ, vững chắc giữa cơ quan thực hiện chính sách an sinh xã hội và cơ quan thực hành quyền công tố, kiểm sát tư pháp tỉnh Hà Tĩnh. Đây cũng là công cụ pháp lý tối ưu nhất hiện nay, góp phần siết chặt kỷ cương, giải quyết tình trạng chây ỳ, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN, bảo vệ quyền được bảo đảm an sinh của người lao động và giữ vững ổn định kinh tế – chính trị địa phương.
Trong phần thảo luận, đại diện lãnh đạo hai cơ quan cũng đã trao đổi, làm rõ các phương thức phối hợp rà soát, thu thập chứng cứ, phân loại đối tượng nợ đọng, trốn đóng kéo dài; đồng thời thống nhất phương án xử lý đối với các vụ việc phức tạp phát sinh tại cơ sở.
Lãnh đạo hai cơ quan cũng thống nhất yêu cầu các đơn vị trực thuộc khẩn trương triển khai các nội dung phối hợp, các phòng chuyên môn liên quan thường xuyên giao ban, thiết lập đầu mối trao đổi dữ liệu thông suốt, đảm bảo việc chuyển giao hồ sơ chặt chẽ, kịp thời và đúng quy định pháp luật. BHXH các cơ sở và Viện Kiểm sát nhân dân các khu vực chủ động nắm chắc tình hình thực thi pháp luật lao động, kịp thời phối hợp xác minh, tạo điểm tựa pháp lý vững chắc bảo vệ quyền lợi an sinh cho nhóm lao động ngay từ cơ sở.
