Thứ tư 18/11/2026 02:00
Thời tiết: Hà Nội 26°C
Cà Mau 25°C
TP Hồ Chí Minh 28°C
Hải Phòng 27°C
Đà Nẵng 26°C
e-ISSN 3093-3552
Chuyển động an sinh
aa

Nhiều lao động chưa quan tâm đến chính sách đào tạo nghề

Nguyệt Hà
Thị trường lao động đang có dấu hiệu phục hồi khi số hồ sơ hưởng bảo hiểm thất nghiệp giảm. Tuy nhiên, đằng sau tín hiệu tích cực ấy lại nổi lên một nghịch lý: Chính sách hỗ trợ ngày càng hoàn thiện nhưng nhiều người lao động vẫn chưa mặn mà với việc học nghề để quay lại thị trường lao động.
Nhiều lao động chưa quan tâm đến chính sách đào tạo nghề
Đào tạo nghề giúp người lao động sớm quay lại thị trường việc làm.

Tạo thuận lợi cho lao động thất nghiệp

Theo số liệu từ Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, trong tháng 2/2026, toàn thành phố tiếp nhận 2.402 hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp, giảm mạnh so tháng trước và cùng kỳ năm 2025. Trong thời gian ngắn, Trung tâm đã tư vấn hỗ trợ việc làm cho hơn 52 nghìn lượt lao động. Thông qua các sàn giao dịch việc làm, người lao động có thể tiếp cận trực tiếp với doanh nghiệp, tìm hiểu nhu cầu tuyển dụng, từ đó rút ngắn thời gian thất nghiệp.

Công tác giải quyết chế độ cũng được thực hiện nhanh chóng. Hơn 3.100 trường hợp đã được ra quyết định hưởng trợ cấp với tổng số tiền hơn 132 tỷ đồng, góp phần giúp người lao động ổn định cuộc sống trong giai đoạn chuyển tiếp.

Tuy nhiên, sự sụt giảm số hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp chưa phản ánh đầy đủ thực trạng thất nghiệp. Theo Trung tâm, một bộ phận người lao động sau khi mất việc không lựa chọn hưởng bảo hiểm thất nghiệp, mà chuyển sang làm việc tự do, buôn bán nhỏ hoặc lao động thời vụ. Mặt trái của nó làm gia tăng số lao động khu vực phi chính thức, giảm hiệu quả bao phủ của chính sách an sinh.

Thể chế bảo hiểm thất nghiệp ngày càng hoàn thiện và có lợi hơn cho người lao động. Từ đầu năm 2026, nhiều chính sách mới về bảo hiểm thất nghiệp chính thức có hiệu lực, đáng chú ý là Luật Việc làm năm 2025 và Nghị định 374/2025/NĐ-CP. Một thay đổi trực tiếp với người lao động là thời gian chờ hưởng trợ cấp được rút ngắn xuống còn 11 ngày từ khi nộp đủ hồ sơ, thay vì 16 ngày như trước. Mức hưởng trợ cấp vẫn duy trì ở mức 60% tiền lương bình quân của 6 tháng liền kề trước khi thất nghiệp, bảo đảm tính ổn định.

Đáng chú ý, chính sách hỗ trợ đào tạo nghề không chỉ dừng ở việc chi trả học phí (tối đa khoảng 9 triệu đồng/khóa) mà còn bổ sung hỗ trợ tiền ăn (khoảng 30.000 đến 50.000 đồng/ngày học thực tế), qua đó giảm bớt gánh nặng sinh hoạt, tạo điều kiện để người lao động yên tâm tham gia đào tạo.

Đây được xem là bước tiến nhằm khuyến khích người lao động tham gia nâng cao kỹ năng thay vì chỉ nhận trợ cấp. Ngoài ra, chính sách cũng có điểm mới mang tính khuyến khích doanh nghiệp như giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp xuống 0% trong thời gian nhất định đối với doanh nghiệp tuyển dụng người khuyết tật, góp phần thúc đẩy việc làm cho nhóm yếu thế.

Chưa mở cánh cửa đào tạo nghề

Dù chính sách đã tăng độ bao phủ nhưng thực tế lại cho thấy một nghịch lý đáng lo ngại: Số người hưởng bảo hiểm thất nghiệp lớn nhưng số người tham gia học nghề lại rất thấp. Theo thống kê, năm 2025, Hà Nội có hơn 71.000 người hưởng trợ cấp thất nghiệp nhưng chỉ có 974 người đăng ký học nghề. Hai tháng đầu năm 2026, con số này là 145 người trên gần 7.000 người hưởng trợ cấp (chỉ chiếm chưa đến 2%).

Một điểm đáng lưu ý là sự mất cân đối trong phân bổ nguồn lực. Tỷ trọng chi cho học nghề chỉ chiếm dưới 0,5% tổng chi bảo hiểm thất nghiệp cho thấy chính sách vẫn thiên về “chi trả” hơn là “đầu tư”.

Nhiều lao động chưa quan tâm đến chính sách đào tạo nghề
Đa phần lao động thất nghiệp quan tâm đến chế độ trợ cấp.

Thực tế, nhiều người lao động vẫn có xu hướng “chờ hết trợ cấp rồi mới tính tiếp” thay vì tận dụng thời gian này để học nghề, nâng cao kỹ năng. Như vậy, trợ cấp thất nghiệp đang bị sử dụng theo cách ngắn hạn hơn rất nhiều so mục tiêu ban đầu.

Trường hợp của chị Mai Thị Lan, sau khi mất việc tại một công ty may mặc, chị làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội với mức hơn 4,5 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, do chồng thu nhập bấp bênh, hai con còn nhỏ, tiền thuê trọ và sinh hoạt tại thành phố lớn, khoản trợ cấp lại không đủ trang trải nên chị buộc phải đi làm phục vụ quán ăn chỉ sau ít ngày nhận trợ cấp. Dù được tư vấn học nghề, chị vẫn từ chối: “Biết học là tốt, nhưng giờ tôi cần có thu nhập để nuôi con”.

Ông Nguyễn Duy Cường, Phó Cục trưởng Tiền lương và Bảo hiểm xã hội (Bộ Nội vụ) đánh giá, thực tế một bộ phận người lao động vẫn có tâm lý “né” học nghề khi hưởng trợ cấp thất nghiệp. Họ coi khoản trợ cấp như một nguồn hỗ trợ tạm thời để trang trải cuộc sống nhưng lại chưa nhìn nhận đầy đủ vai trò của đào tạo nghề trong việc quay trở lại thị trường lao động một cách bền vững.

“Nguyên nhân không chỉ ở người lao động mà cần đánh giá lại chính hệ thống đào tạo. Công tác tư vấn, kết nối đào tạo nghề ở một số nơi chưa thật sự sát nhu cầu; nội dung, thời gian đào tạo chưa đủ linh hoạt để phù hợp với hoàn cảnh của người lao động thất nghiệp”, ông Cường nói.

Còn bà Vũ Thị Thanh Liễu, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội cho rằng, nhiều chương trình đào tạo chưa gắn với nhu cầu doanh nghiệp, thiếu cam kết đầu ra khiến người học thiếu niềm tin. Bên cạnh đó, thời gian đào tạo dù đã được rút ngắn (2,5-3 tháng) nhưng vẫn là một “rào cản” đối với những người cần thu nhập ngay. Mức hỗ trợ học nghề, dù đã nâng lên tối đa là 9 triệu đồng/khóa học (dài hạn) trong khi nhiều ngành nghề có khả năng tìm việc cao thì chi phí thực tế cao hơn (ví dụ khóa học nấu ăn chuyên nghiệp từ 10-30 triệu đồng/tháng, trang điểm chuyên nghiệp từ 30-50 triệu đồng, spa từ 10-50 triệu đồng…) nên nhiều người lao động vẫn còn chần chừ với học nghề mới.

Theo nhận định của chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh, hiện tượng người lao động không mặn mà với học nghề khi hưởng bảo hiểm thất nghiệp phản ánh một khoảng trống trong thiết kế và thực thi chính sách. Trợ cấp thất nghiệp về bản chất chỉ là giải pháp ngắn hạn, nếu không gắn chặt với yêu cầu nâng cao kỹ năng thì dễ tạo ra tâm lý ỷ lại.

Theo TS Doanh, trong bối cảnh thị trường lao động đang chuyển dịch nhanh, đặc biệt dưới tác động của chuyển đổi số và tự động hóa, việc không tham gia đào tạo lại sẽ khiến người lao động tụt lại phía sau, khó tìm được việc làm bền vững. Do đó, cần nghiên cứu các cơ chế khuyến khích hoặc ràng buộc mạnh mẽ hơn, chẳng hạn gắn điều kiện hưởng trợ cấp với việc tham gia đào tạo nghề phù hợp, đồng thời nâng cao chất lượng đào tạo để người lao động thấy “học là có lợi” chứ không phải là nghĩa vụ mang tính hình thức.

Tin bài khác/

Định hình chính sách tiền lương mới: Trả đúng năng lực, tạo động lực cống hiến

Định hình chính sách tiền lương mới: Trả đúng năng lực, tạo động lực cống hiến

Với 80.400 tỷ đồng được bố trí cho cải cách tiền lương năm 2027, Việt Nam đang chuẩn bị nguồn lực quan trọng để tiếp tục đổi mới chính sách thu nhập và an sinh xã hội. Tuy nhiên, theo các chuyên gia và đại biểu Quốc hội, cải cách cần hướng tới giải quyết những bất cập trong cơ chế đãi ngộ, bảo đảm tiền lương phản ánh đúng năng lực, trách nhiệm và hiệu quả công việc, qua đó tạo động lực cống hiến và nâng cao chất lượng đội ngũ.
TP. Cần Thơ mở rộng điểm tựa an sinh qua chính sách bảo hiểm y tế

TP. Cần Thơ mở rộng điểm tựa an sinh qua chính sách bảo hiểm y tế

Với nhiều chính sách hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế, TP. Cần Thơ đang tiếp tục mở rộng mạng lưới an sinh, tạo điều kiện để người dân tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
Để những cuốn sổ bảo hiểm xã hội tự nguyện trở thành điểm tựa an sinh bền vững

Để những cuốn sổ bảo hiểm xã hội tự nguyện trở thành điểm tựa an sinh bền vững

Những ngày cuối tháng 10, đầu tháng 11/2026, trên khắp các xã, phường của TP. Đà Nẵng, niềm vui đã đến với nhiều người thuộc hộ nghèo, người có hoàn cảnh khó khăn khi họ được trao tặng sổ bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện từ các đơn vị, các nhà hảo tâm, mở ra cho họ cơ hội hưởng lương hưu khi về già.
Bổ sung 6.526,039 tỷ đồng từ ngân sách trung ương cho các địa phương thực hiện chính sách an sinh xã hội năm 2025 và 2026

Bổ sung 6.526,039 tỷ đồng từ ngân sách trung ương cho các địa phương thực hiện chính sách an sinh xã hội năm 2025 và 2026

Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 2189/QĐ-TTg về việc bổ sung có mục tiêu từ ngân sách trung ương cho các địa phương thực hiện chính sách an sinh xã hội năm 2025 và 2026, với tổng kinh phí 6.526,039 tỷ đồng.
INFOGRAPHIC: Quy định tiền lương làm thêm giờ khi đi làm vào ngày nghỉ bù dịp lễ, Tết

INFOGRAPHIC: Quy định tiền lương làm thêm giờ khi đi làm vào ngày nghỉ bù dịp lễ, Tết

Trường hợp làm thêm giờ vào ngày nghỉ bù khi ngày lễ trùng vào ngày nghỉ hằng tuần thì người lao động được trả lương làm thêm giờ vào ngày nghỉ hằng tuần.
Xây dựng kế hoạch tổng thể, ưu tiên nguồn lực thúc đẩy hệ sinh thái kinh tế bạc

Xây dựng kế hoạch tổng thể, ưu tiên nguồn lực thúc đẩy hệ sinh thái kinh tế bạc

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh quan điểm: chủ động thích ứng với già hóa dân số và phát huy hiệu quả nguồn lực người cao tuổi phải trở thành yêu cầu xuyên suốt trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Khoảng 14,1 triệu người cao tuổi đang tham gia bảo hiểm y tế và được khám sức khỏe định kỳ

Khoảng 14,1 triệu người cao tuổi đang tham gia bảo hiểm y tế và được khám sức khỏe định kỳ

Đây là thông tin được Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh khi phát biểu tại Hội nghị đối thoại chính sách phát triển hệ sinh thái kinh tế bạc, tổ chức sáng ngày 16/11/2026.
Xóa bỏ rào cản, hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận chính sách an sinh xã hội

Xóa bỏ rào cản, hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận chính sách an sinh xã hội

Trong giai đoạn 2026-2030, tập trung xóa bỏ các rào cản xã hội, giảm kỳ thị, phân biệt đối xử và phát triển tối đa tiềm năng của trẻ em khuyết tật để hòa nhập cộng đồng bền vững; đồng thời hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận các chính sách an sinh xã hội.
TP. Hồ Chí Minh: Thêm điểm tựa an sinh cho người cao tuổi từ chính sách bảo hiểm y tế

TP. Hồ Chí Minh: Thêm điểm tựa an sinh cho người cao tuổi từ chính sách bảo hiểm y tế

Đề xuất hỗ trợ 100% mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) cho người từ đủ 60 tuổi đến dưới 65 tuổi của UBND TP. Hồ Chí Minh đang nhận được sự quan tâm của nhiều người dân. Chính sách không chỉ góp phần giảm gánh nặng chi phí tham gia BHYT mà còn mở rộng điểm tựa an sinh, giúp người dân có thêm điều kiện tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh khi tuổi ngày càng cao.
Tiện ích an sinh số ngày càng mở rộng, tạo thuận lợi cho người dân

Tiện ích an sinh số ngày càng mở rộng, tạo thuận lợi cho người dân

Sổ bảo hiểm xã hội (BHXH), thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) điện tử và tài khoản hưởng an sinh trên VNeID đang từng bước thay đổi cách người dân tiếp cận chính sách bảo hiểm. Việc số hóa giấy tờ, kết nối dữ liệu và mở rộng phương thức chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH giúp giảm thủ tục, tiết kiệm thời gian, đồng thời tăng tính minh bạch, thuận tiện trong thụ hưởng chính sách an sinh xã hội.
INFOGRAPHIC: Kết quả công tác khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong 10 tháng đầu năm 2026

INFOGRAPHIC: Kết quả công tác khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong 10 tháng đầu năm 2026

Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát thanh toán BHXH, BHYT điện tử (BHXH Việt Nam), trong 10 tháng đầu năm 2026, công tác tổ chức thực hiện chính sách BHYT tiếp tục được triển khai đồng bộ, đáp ứng nhu cầu khám, chữa bệnh ngày càng tăng của người dân. Tuy nhiên, cùng với sự gia tăng số lượt khám, chữa bệnh, chi phí đề nghị thanh toán từ các cơ sở y tế cũng tăng đáng kể, đòi hỏi công tác giám định, kiểm soát chi phí phải được thực hiện chặt chẽ, chủ động và có trọng tâm, trọng điểm.
Tăng cường kiểm soát chi phí khám, chữa bệnh, bảo đảm quyền lợi người tham gia bảo hiểm y tế

Tăng cường kiểm soát chi phí khám, chữa bệnh, bảo đảm quyền lợi người tham gia bảo hiểm y tế

Trước áp lực chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế tiếp tục gia tăng, Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam yêu cầu toàn hệ thống đẩy mạnh phân tích dữ liệu, nâng cao chất lượng giám định, chủ động nhận diện và kiểm soát các khoản chi phí bất thường, bảo đảm sử dụng quỹ BHYT đúng quy định, hiệu quả, đồng thời bảo vệ quyền lợi chính đáng của người bệnh.
Nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng các nguồn lực tài chính trong hệ thống bảo hiểm xã hội

Nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng các nguồn lực tài chính trong hệ thống bảo hiểm xã hội

Bảo hiểm xã hội Việt Nam vừa tổ chức Hội nghị tập huấn công tác tài chính, kế toán năm 2026 nhằm cập nhật các quy định mới, thống nhất phương thức tổ chức thực hiện, đồng thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn. Ông Lê Hùng Sơn, Giám đốc BHXH Việt Nam dự và chủ trì hội nghị.
Hơn 1,6 triệu thanh niên “ba không”: Khoảng trống nhân lực trước yêu cầu tăng trưởng cao

Hơn 1,6 triệu thanh niên “ba không”: Khoảng trống nhân lực trước yêu cầu tăng trưởng cao

Khoảng 1,6 triệu thanh niên Việt Nam trong độ tuổi 15-24 chưa có việc làm, chưa tham gia học tập hoặc đào tạo trong quý III/2026. Đằng sau con số này là những thách thức về chất lượng nguồn nhân lực, sự lệch pha giữa đào tạo và nhu cầu tuyển dụng. Thực trạng đặt ra yêu cầu cấp thiết về kết nối giáo dục với thị trường lao động, phát huy hiệu quả lợi thế dân số vàng.