 |
| Hội nghị đối thoại giải đáp các chính sách BHXH, BHYT do BHXH tỉnh Khánh Hòa tổ chức. |
Nợ BHXH vẫn ở mức cao, tăng cường nhiều giải pháp thu hồi
Đến hết tháng 6/2026, tình trạng chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) ở Khánh Hòa vẫn ở mức cao. Theo BHXH tỉnh Khánh Hòa, toàn tỉnh có 1.064 đơn vị chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT, với tổng số tiền hơn 170 tỷ đồng. Trong đó, khu vực doanh nghiệp ngoài quốc doanh tiếp tục là nhóm chiếm tỷ trọng lớn nhất với 933 doanh nghiệp nợ, tổng số tiền hơn 97,3 tỷ đồng.
Danh sách các doanh nghiệp nợ kéo dài có nhiều cái tên rất quen thuộc như Công ty TNHH MTV Đóng tàu Nha Trang, Công ty Cổ phần Khách sạn Bến Du thuyền, Công ty Cổ phần Xây dựng Cấp thoát nước số 12, Công ty TNHH Xây dựng Trường An, Công ty TNHH HMP Khánh Hòa, Chi nhánh Công ty TNHH Thời trang Hoa In...
Theo đánh giá của BHXH tỉnh Khánh Hòa, nguyên nhân phát sinh nợ khá đa dạng. Một bộ phận doanh nghiệp gặp khó khăn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, dòng tiền hạn chế nên chưa thể cân đối nguồn tài chính để thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng BHXH cho người lao động. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn tồn tại không ít doanh nghiệp cố tình chây ỳ, kéo dài thời gian đóng hoặc trốn đóng nhằm giảm chi phí hoạt động.
Hệ lụy của tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến công tác thu mà còn trực tiếp tác động đến quyền lợi hợp pháp của người lao động khi không được xác nhận quá trình đóng; gặp khó khăn trong giải quyết các chế độ ốm đau, thai sản, thất nghiệp, hưu trí hoặc khám chữa bệnh BHYT.
Theo ông Phạm Xuân Hải, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Khánh Hòa, để xử lý, ngay từ đầu năm BHXH tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó, tăng cường rà soát, kiểm tra, xây dựng các kế hoạch thực hiện nhằm hoàn thành chỉ tiêu thu BHXH, BHYT; đồng thời khai thác, phát triển người tham gia.
Để tạo cơ sở cho công tác xử lý nợ, BHXH tỉnh đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 10428/KH-UBND triển khai thực hiện Nghị định số 274/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật BHXH về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp; khiếu nại, tố cáo về BHXH.
Một giải pháp được đánh giá mang lại hiệu quả là phối hợp với cơ quan Thuế rà soát dữ liệu doanh nghiệp, cơ quan BHXH xây dựng kế hoạch kiểm tra các đơn vị đủ điều kiện nhưng chưa tham gia BHXH cho người lao động. Đồng thời, BHXH tỉnh phối hợp với các sở, ngành và địa phương triển khai các nhiệm vụ thu, thu hồi nợ theo chỉ đạo của UBND tỉnh.
Ông Phạm Xuân Hải cho biết, hàng tháng, BHXH tỉnh đều tổng hợp, báo cáo tình hình nợ, lập danh sách các doanh nghiệp nợ gửi Tỉnh ủy và UBND tỉnh để xin ý kiến chỉ đạo; đồng thời phân loại doanh nghiệp theo mức độ vi phạm và chuyển danh sách đến các sở, ngành, địa phương để phối hợp đôn đốc.
Công tác kiểm tra cũng được chú trọng, tăng cường, trong đó BHXH tỉnh đã xây dựng và triển khai các đoàn kiểm tra việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT tại đơn vị sử dụng lao động, cơ sở khám chữa bệnh BHYT và các tổ chức dịch vụ thu; đồng thời tham gia các đoàn thanh tra liên ngành, tổ liên ngành thu nợ và các đoàn giám sát việc thực hiện pháp luật BHXH trên địa bàn.
Trong 6 tháng đầu năm, cơ quan BHXH đã kiểm tra 18 đơn vị sử dụng lao động. Cùng với hoạt động kiểm tra, BHXH tỉnh liên tục gửi văn bản đôn đốc các đơn vị thực hiện nghĩa vụ đóng BHXH, BHYT. Đặc biệt, cơ quan BHXH đã mời làm việc trực tiếp, lập biên bản với 87 đơn vị sử dụng lao động, qua đó thu hồi được hơn 2 tỷ đồng tiền nợ. Ngoài ra, cơ quan BHXH cũng tiếp nhận và xử lý 14 đơn thư, gồm 5 đơn khiếu nại và 9 đơn kiến nghị, phản ánh liên quan đến việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT.
Tăng cường chế tài, phối hợp liên ngành để kéo giảm nợ đọng
Theo ông Phạm Xuân Hải, thời gian tới cơ quan BHXH sẽ tập trung cao điểm nhằm kéo giảm tỷ lệ nợ BHXH trên địa bàn. Trọng tâm là tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành và địa phương triển khai các giải pháp theo chỉ đạo của Tỉnh ủy và UBND tỉnh về tăng cường thực hiện chính sách BHXH, BHYT; khắc phục tình trạng nợ đọng, xử lý hành vi trốn đóng và phát triển người tham gia BHXH.
 |
| Các ngành chức năng ở Khánh Hòa phối hợp xử lý vụ việc Công ty Mai Linh nợ BHXH |
Một trong những nhiệm vụ quan trọng là tiếp tục thực hiện hiệu quả quy chế phối hợp giữa BHXH và lực lượng Công an trong phòng ngừa, phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực BHXH, BHYT. Cùng với đó, công tác kiểm tra chuyên ngành sẽ được tăng cường đối với các doanh nghiệp có dấu hiệu chậm đóng, trốn đóng kéo dài.
Các tổ công tác liên ngành thu nợ sẽ trực tiếp làm việc với doanh nghiệp, lập biên bản, yêu cầu xây dựng lộ trình khắc phục và ban hành các văn bản đôn đốc theo đúng quy định.
Đối với các trường hợp cố tình vi phạm, BHXH tỉnh sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng xử lý nghiêm theo quy định pháp luật, trong đó áp dụng các quy định của Bộ luật Hình sự và Nghị quyết số 05/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đối với hành vi gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT.
“Đặc biệt, BHXH tỉnh sẽ đẩy mạnh tuyên truyền Nghị định số 283/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, BHXH và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; đồng thời triển khai Quyết định số 2402/QĐ-BCĐ của Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT tỉnh Khánh Hòa.
Theo quy chế mới, nếu qua công tác kiểm tra và kiểm tra chuyên ngành phát hiện doanh nghiệp có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự về BHXH, BHYT thì hồ sơ sẽ được chuyển sang cơ quan điều tra Công an tỉnh để điều tra, xử lý theo quy định. Đây được xem là một trong những giải pháp mang tính răn đe mạnh nhằm từng bước chấm dứt tình trạng chây ỳ, trốn đóng kéo dài”, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Khánh Hòa nhấn mạnh.
