 |
| Điểm truyền thông cộng đồng về BHXH, BHYT tại Thái Nguyên. |
Theo báo cáo của BHXH tỉnh Thái Nguyên, tính đến hết tháng 7/2026, số người tham gia BHXH bắt buộc trên địa bàn toàn tỉnh Thái Nguyên là 287.219 người, đạt 97,65% kế hoạch giao năm 2026. Số người tham gia BHXH tự nguyện là 77.812 người, đạt 100,92% kế hoạch BHXH Việt Nam giao năm 2026. Số người tham gia BHYT là trên 1,65 triệu người, đạt 100,64% kế hoạch năm 2026.
Những con số rất đáng ghi nhận khi hầu hết các chỉ tiêu đều đã lần lượt tiệm cận mức hoàn thành kế hoạch được giao năm 2026. Tuy nhiên, nhìn nhận dài hạn, Thái Nguyên còn cách đích khá xa so với các mục tiêu cho cả giai đoạn 2030. Cụ thể, theo Nghị quyết số 403/NQ-CP của Chính phủ về giao chỉ tiêu BHXH đến năm 2030, Thái Nguyên phải đạt 508.294 người tham gia BHXH.
Để đạt mục tiêu này BHXH tỉnh Thái Nguyên đã tăng tốc, triển khai đồng bộ các giải pháp. Một trong số đó là việc chủ động phối hợp cùng Sở Nội vụ tham mưu, trình UBND tỉnh, báo cáo, trình Hội đồng nhân dân tỉnh Dự thảo Nghị quyết quy định đối tượng, mức hỗ trợ thêm kinh phí đóng BHXH cho người tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2026-2030.
Nghị quyết sẽ góp phần giảm gánh nặng tài chính cho người tham gia, khuyến khích mở rộng đối tượng tham gia, tiến tới mục tiêu phấn đấu đạt khoảng 60% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia BHXH vào năm 2030 theo Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 23/5/2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, đạt chỉ tiêu phát triển đối tượng tham gia BHXH theo Nghị quyết số 403/NQ-CP ngày 10/12/2025 của Chính phủ và góp phần bảo đảm an sinh xã hội, ổn định chính trị - xã hội trên địa bàn tỉnh.
Toàn tỉnh Thái Nguyên hiện có 18.568 hộ nghèo, chiếm tỷ lệ 4,32% và 14.386 hộ cận nghèo chiếm tỷ lệ 3,35%. Trong đó, có 15.666 hộ nghèo và 372 hộ cận nghèo là người dân tộc thiểu. Theo thông tin từ Sở Nội vụ tỉnh Thái Nguyên, dự kiến tỉnh sẽ bố trí khoảng 64,18 tỷ đồng để hỗ trợ gần 86 nghìn lượt người tham gia BHXH. Riêng năm 2026 dự kiến bố trí hơn 5,4 tỷ đồng và tăng dần qua từng năm theo tốc độ phát triển đối tượng tham gia. Việc huy động ngân sách địa phương hỗ trợ an sinh cho người dân cũng thể hiện bước chuyển đổi tư duy từ “hỗ trợ khi khó khăn” sang “đầu tư để phòng ngừa rủi ro”, giúp người lao động tích lũy cho tuổi già ngay từ khi còn khả năng lao động.
Cũng theo dự thảo Nghị quyết đang được xây dựng, cùng với quy định hỗ trợ từ ngân sách trung ương, các nhóm yếu thế sẽ được ngân sách tỉnh Thái Nguyên hỗ trợ thêm 20% mức đóng BHXH tự nguyện. Theo đó, hộ nghèo tại tỉnh Thái Nguyên sẽ được hỗ trợ lên đến 70% mức đóng BHXH tự nguyện; hộ cận nghèo được hỗ trợ lên tới 60%, người thuộc đồng bào dân tộc thiểu số được hỗ trợ 50%.
Theo quy định hiện hành về mức đóng BHXH tự nguyện tối thiểu hiện nay là 330.000 đồng/tháng, người thuộc hộ nghèo chỉ phải đóng khoảng 99.000 đồng/tháng; hộ cận nghèo đóng 132.000 đồng và người dân tộc thiểu số đóng 165.000 đồng.
Việc Thái Nguyên dành nguồn lực hỗ trợ các nhóm yếu thế tham gia BHXH tự nguyện là điều rất đáng ghi nhận, thể hiện rõ tư duy đầu tư cho an sinh của người dân đã và đang được triển khai mang tính chủ động, phòng ngừa rủi ro “từ sớm, từ xa”.
Tuy nhiên, kinh nghiệm từ các địa phương khác cũng cho thấy, việc huy động ngân sách địa phương mới chỉ là bước đầu. Chính sách BHXH mang tính dài hạn, cần có quá trình tham gia đóng dài lâu (khoảng 15 năm) để đủ điều kiện hưởng lương hưu. Trong khi các cơ chế hỗ trợ đóng từ ngân sách địa phương thường được xây dựng trong khoảng thời hạn nhất định.
Do vậy, thực chất, ngân sách địa phương hỗ trợ đóng mang tính chất “vốn mồi” ban đầu, hỗ trợ người dân tham gia BHXH tự nguyện; quan trọng hơn, ý thức chủ động tham gia của người sẽ là yếu tố mang tính chất quyết định, “neo giữ” người lao động đóng BHXH tự nguyện ít nhất đủ 15 năm - đủ điều kiện được hưởng lương hưu khi hết tuổi lao động.
Thấu hiểu điều này nên cùng với việc chủ động phối hợp cùng Sở Nội vụ tham mưu cơ chế hỗ trợ như đã nêu trên, BHXH tỉnh Thái Nguyên cũng đang rất chú trọng đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về BHXH tự nguyện. Gần nhất, BHXH tỉnh đã tổ chức xây dựng 11 điểm truyền thông cộng đồng; tổ chức 72 hội nghị tuyên truyền, tư vấn, đối thoại trực tiếp về chính sách BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình với 3.225 người tham dự. Qua đợt tuyên truyền cao điểm phát triển được trên 900 người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình.
Cùng với đó, BHXH tỉnh cũng tổ chức Hội nghị sơ kết đánh giá công tác Tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng BHXH, BHYT 6 tháng đầu năm 2026, tập trung triển khai nhiệm vụ, giải pháp 6 tháng cuối năm 2026. Trong đó, đã tập trung phối hợp với Bưu điện tỉnh tổng kết đợt thi đua phát triển và duy trì người tham gia BHXH 6 tháng đầu năm 2026, tôn vinh các tập thể có thành tích xuất sắc, nổi bật để trao giải. Qua đợt phát động ghi nhận 100% các chỉ tiêu đều hoàn thành, hoàn thành vượt mức kế hoạch đề ra.
“Đây là các yếu tố tác động để số người tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên tăng mạnh trong khoảng 2 tháng gần đây; nếu như tháng 5/2026, Thái Nguyên mới chỉ có trên 72.954 người tham gia BHXH tự nguyện, qua tháng 7 đã đạt 77.812 người; bước đầu đạt, vượt kế hoạch BHXH Việt Nam giao năm 2026”, ông Nguyễn Hữu Công, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Thái Nguyên nhấn mạnh.
Lãnh đạo BHXH tỉnh Thái Nguyên cũng nhấn mạnh sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền đặc biệt là tuyên truyền theo nguyên tắc có đóng có hưởng trong việc thực hiện chính sách BHXH, BHTN, BHYT. Tập trung triển khai phát triển người tham gia BHXH, BHYT, tăng độ bao phủ theo lộ trình giai đoạn 2026-2030 đạt tỷ lệ 100% theo Quyết định số 1468/QĐ-TTg ngày 31/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Nghị quyết số 403/NQ-CP ngày 10/12/2025 của Chính phủ về giao chỉ tiêu BHXH đến năm 2030.
