Ninh Bình: Tăng cường đôn đốc, xử lý tình trạng chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội

Ông Phạm Ngọc Sơn, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Ninh Bình phát biểu tại Hội nghị.

Làm rõ trách nhiệm, phân định hành vi chậm đóng và trốn đóng

Hội nghị do ông Phạm Ngọc Sơn, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Ninh Bình chủ trì. Tham dự Hội nghị có đại diện Công an tỉnh; lãnh đạo các phòng nghiệp vụ BHXH tỉnh gồm: Quản lý thu và phát triển người tham gia, Kiểm tra, Tuyên truyền và Hỗ trợ người tham gia, Kế hoạch - Tài chính, Tổ chức - Hành chính, Công nghệ thông tin và Chuyển đổi số; cán bộ chuyên quản trực tiếp các đơn vị sử dụng lao động.

Về phía các đơn vị sử dụng lao động có thủ trưởng đơn vị, giám đốc doanh nghiệp hoặc người được ủy quyền bằng văn bản, cùng cán bộ phụ trách công tác nhân sự, BHXH của 30 đơn vị có số tiền chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN đến thời điểm 31/7/2026.

Tại Hội nghị, đại diện các đơn vị được phổ biến các quy định của pháp luật về những hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BHTN; các chế tài xử lý đối với hành vi chậm đóng, trốn đóng theo Luật BHXH, Luật BHYT, Luật Xử lý vi phạm hành chính và Bộ luật Hình sự. Đồng thời, cơ quan BHXH thông báo cụ thể tình trạng đóng BHXH, BHYT, BHTN chưa đúng quy định của từng đơn vị và yêu cầu có biện pháp khắc phục.

Một trong những nội dung được tập trung trao đổi tại Hội nghị là làm rõ sự khác nhau giữa hành vi chậm đóng và trốn đóng BHXH, BHYT.

Ông Phạm Xuân Sơn, Trưởng phòng Quản lý thu và Phát triển người tham gia, BHXH tỉnh Ninh Bình phát biểu tại Hội nghị.

Theo quy định của Luật BHXH năm 2024 và Luật BHYT năm 2024, hành vi chậm đóng được xác định khi người sử dụng lao động chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ số tiền phải đóng BHXH, BHYT kể từ sau thời hạn đóng chậm nhất theo quy định; không lập danh sách hoặc lập danh sách không đầy đủ số người phải tham gia BHXH, BHYT trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn quy định.

Trong khi đó, trốn đóng BHXH, BHYT là hành vi có tính chất nghiêm trọng hơn. Cụ thể, người sử dụng lao động không lập danh sách hoặc lập danh sách không đầy đủ số người phải tham gia BHXH, BHYT sau 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn quy định; không đóng hoặc đóng không đầy đủ số tiền đã đăng ký BHXH, BHYT sau 60 ngày kể từ ngày đóng BHXH, BHYT chậm nhất theo quy định và đã được cơ quan có thẩm quyền đôn đốc theo quy định.

Việc phân định rõ hai hành vi không chỉ giúp người sử dụng lao động nhận diện đúng trách nhiệm của mình mà còn là cơ sở để cơ quan chức năng áp dụng các biện pháp xử lý phù hợp theo quy định pháp luật.

Tăng cường chế tài, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật

Hội nghị cũng phổ biến những quy định mới liên quan đến xử lý hành vi chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN.

Trong đó, Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 30/11/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật BHXH về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, BHTN và giải quyết khiếu nại, tố cáo về BHXH.

Đối với lĩnh vực BHYT, các đại biểu được phổ biến những quy định tại Nghị định số 90/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 15/5/2026, về chế tài xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực BHYT.

Đại diện phòng An ninh Kinh tế, Công an tỉnh Ninh Bình phát biểu tại Hội nghị.

Bên cạnh đó, Hội nghị thông tin về Nghị định số 283/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 10/9/2026, quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, BHXH.

Đáng chú ý, các đại biểu được phổ biến quy định tại Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, trong đó các Điều 214, 215 và 216 quy định việc xử lý hình sự đối với một số hành vi vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT.

Qua đó, BHXH tỉnh Ninh Bình nhấn mạnh: đóng BHXH, BHYT, BHTN đầy đủ, đúng thời hạn cho người lao động không chỉ là nghĩa vụ pháp lý bắt buộc mà còn là trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với người lao động và xã hội.

Yêu cầu khắc phục, cam kết cụ thể về thời gian và số tiền

Đối với các đơn vị đã chuyển từ hành vi chậm đóng sang trốn đóng theo quy định tại khoản 2 Điều 6 Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, BHXH tỉnh yêu cầu đơn vị cam kết cụ thể về thời gian và số tiền khắc phục số tiền đang trốn đóng.

Trường hợp đơn vị không chấp hành hoặc không có biện pháp khắc phục số tiền đang trốn đóng, cơ quan BHXH sẽ hoàn thiện hồ sơ, chuyển cơ quan có thẩm quyền đề nghị thanh tra và xử lý theo quy định.

Tại Hội nghị, đại diện các đơn vị sử dụng lao động đã thẳng thắn trao đổi, phản ánh những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện nghĩa vụ đóng BHXH, BHYT, BHTN.

Bà Trần Thị Ánh Tuyết, Trưởng phòng Kiểm tra, BHXH tỉnh Ninh Bình phát biểu tại Hội nghị.

Trên cơ sở đó, đại diện các phòng nghiệp vụ BHXH tỉnh đã trao đổi, hướng dẫn và tháo gỡ những khó khăn thuộc phạm vi, trách nhiệm và thẩm quyền của cơ quan BHXH; đồng thời yêu cầu các đơn vị nghiêm túc thực hiện việc kê khai tham gia và đóng đầy đủ BHXH, BHYT, BHTN theo đúng quy định.

Vì quyền lợi an sinh của người lao động

Việc chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN không chỉ ảnh hưởng đến việc thực hiện nghĩa vụ của doanh nghiệp mà còn trực tiếp tác động đến quyền lợi an sinh của người lao động, nhất là khi phát sinh các chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, khám chữa bệnh BHYT và quyền hưởng lương hưu.

Do đó, việc tăng cường làm việc trực tiếp với các đơn vị có số tiền chậm đóng, trốn đóng từ 6 tháng trở lên là một trong những giải pháp nhằm nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật, hạn chế phát sinh chậm đóng kéo dài và bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động.

Kết thúc Hội nghị, các đơn vị sử dụng lao động đã ký cam kết về thời gian và số tiền khắc phục số tiền đang chậm đóng. Với tinh thần quyết liệt, đồng hành nhưng kiên quyết trong thực thi pháp luật, BHXH tỉnh Ninh Bình tiếp tục tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng tuyên truyền, hướng dẫn, đôn đốc và xử lý theo quy định đối với các đơn vị chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ BHXH, BHYT, BHTN.

Thực hiện đầy đủ, kịp thời chính sách BHXH, BHYT, BHTN cho người lao động không chỉ là trách nhiệm pháp lý, mà còn là trách nhiệm xã hội, thể hiện văn hóa doanh nghiệp và cam kết phát triển bền vững.