 |
| Tăng trợ cấp cho người chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu từ ngày 1/7/2026. |
Luật BHXH năm 2024 đã bổ sung một chính sách mới dành cho những lao động đã đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa tích lũy đủ thời gian đóng để hưởng lương hưu. Đây được xem là một tầng bảo vệ trong hệ thống an sinh xã hội đa tầng, giúp người dân có nguồn thu nhập ổn định và được chăm sóc y tế khi về già.
Cụ thể, Điều 23 Luật BHXH 2024 quy định, công dân Việt Nam sẽ được hưởng chế độ trợ cấp hằng tháng khi đã đủ tuổi nghỉ hưu; có thời gian tham gia BHXH dưới 15 năm; chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội (dưới 75 tuổi hoặc từ đủ 70 đến dưới 75 tuổi đối với người thuộc hộ nghèo, cận nghèo); có yêu cầu hưởng trợ cấp hằng tháng từ chính khoản đóng BHXH của mình. Để hưởng trợ cấp này, người lao động không nhận BHXH một lần và không bảo lưu thời gian đóng BHXH.
Chế độ này mang lại nhiều quyền lợi thiết thực cho người lao động khi về già. Mức trợ cấp hằng tháng được xác định dựa trên thời gian đóng và mức đóng BHXH của người lao động, trong đó mức thấp nhất bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội hằng tháng, hiện nay là 500.000 đồng/tháng.
Trong suốt thời gian hưởng trợ cấp, người lao động còn được ngân sách nhà nước đóng BHYT để bảo đảm quyền chăm sóc sức khỏe. Đồng thời, mức trợ cấp này cũng sẽ được điều chỉnh tăng tương ứng khi Chính phủ thực hiện điều chỉnh lương hưu. Đặc biệt, tại Nghị định số 162/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành, trong đó điều chỉnh tăng thêm 8% mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng. Đáng chú ý, Nghị định đã bổ sung thêm nhóm người đang hưởng trợ cấp hằng tháng theo quy định tại Điều 23 của Luật BHXH năm 2024 cũng thuộc diện được điều chỉnh tăng mức hưởng lần này. Như vậy, người có mức trợ cấp hằng tháng thấp nhất bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội sẽ thuộc diện điều chỉnh theo hướng tăng lương hưu, trợ cấp 8% từ 1/7 tới đây chạm mức 540.000 đồng.
Nếu tổng số tiền đóng của người lao động không đủ để hưởng cho đến tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, lao động có thể chọn đóng một lần cho phần còn thiếu để được hưởng cho đến khi đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội.
Không chỉ bảo đảm quyền lợi cho người tham gia, chính sách còn mở rộng sự hỗ trợ đối với thân nhân. Nếu người đang hưởng trợ cấp hằng tháng qua đời, thân nhân sẽ được nhận khoản trợ cấp một lần đối với thời gian người lao động chưa hưởng hết. Ngoài ra, thân nhân còn được hưởng trợ cấp mai táng nếu người lao động đáp ứng đủ điều kiện về thời gian tham gia BHXH theo quy định.
Thủ tục hưởng chế độ cũng được quy định khá đơn giản. Hồ sơ gồm sổ BHXH và văn bản đề nghị hưởng trợ cấp hằng tháng theo mẫu của cơ quan BHXH. Người lao động nộp hồ sơ trực tiếp tại cơ quan BHXH và trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan BHXH phải giải quyết và tổ chức chi trả. Trường hợp không giải quyết thì phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Việc bổ sung chế độ trợ cấp hằng tháng theo Điều 23 của Luật BHXH 2024 được đánh giá là bước tiến quan trọng trong hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội, góp phần xóa bỏ “khoảng trống” bảo vệ đối với những người có thời gian tham gia BHXH ngắn nhưng chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu.
