 |
| Quy trình thu BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình được Bảo hiểm PVI xây dựng chặt chẽ. |
Quá trình đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện, bảo hiểm y tế (BHYT) hộ gia đình cơ bản có sự tham gia của 3 bên. Người dân đóng/nộp tiền cho tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng thông qua nhân viên thu, từ đây, tiền sẽ được chuyển đến cơ quan BHXH, ghi nhận đóng, gia hạn đóng trên hệ thống dữ liệu tập trung của toàn hệ thống và tiến hành cấp sổ BHXH, thẻ BHYT với các trường hợp tham gia mới.
Tương ứng với từng giai đoạn, thao tác nghiệp vụ có thể khác nhau nhưng cơ bản quy trình luân chuyển dòng tiền thu BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình vẫn qua 3 chủ thể chính như đã nêu trên. Rủi ro – nếu có, thường sẽ nằm ở khâu luân chuyển thủ tục hồ sơ/tiền từ nhân viên thu. Nhân viên thu có thể đã thu tiền của người dân nhưng chậm hay thậm chí là không gửi về cơ quan BHXH, tất yếu, dữ liệu sẽ không ghi nhận quá trình đóng. Người dân khi nộp tiền cho nhân viên thu, đa phần đều không kiểm tra lại (do tin tưởng) hoặc chưa biết cách sử dụng các công cụ kiểm tra (nhất là với đối tượng người cao tuổi hay người dân tại các vùng nông thôn, miền núi), chỉ đến khi đi khám, chữa bệnh BHYT mới biết là bị chậm đóng.
Thực tế, đây là câu chuyện không mới, đã từng phát sinh và cơ quan BHXH đã chủ động ngăn chặn bằng các quy trình kiểm soát chặt chẽ hơn. Tiêu chí lựa chọn đại lý thu, nhân viên thu hay các nội dung ký kết hợp đồng ủy quyền thu đã từng bước được xây dựng hoàn thiện theo hướng: quyền lợi BHXH, BHYT của người dân được đảm bảo tốt nhất. Cùng với đó là công tác đào tạo, tuyển dụng nhân viên thu, cộng tác viên ngày càng được triển khai bài bản, đồng bộ. Tuy nhiên, thực tế vẫn ghi nhận có trường hợp sai sót xảy ra và khâu rủi ro vẫn nằm ở nhân viên thu.
Hiện cả nước có nhiều đơn vị phối hợp với cơ quan BHXH và đóng vai trò là tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng, tương ứng với đó là số lượng lớn nhân viên thu, cộng tác viên thu trải khắp các địa bàn dân cư. Lực lượng này cũng đóng vai trò không hề nhỏ, là cánh tay nối dài của cơ quan BHXH, phối hợp cùng cán bộ BHXH tiếp cận, tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình.
Dù vậy, bên cạnh những yếu tố tích cực, nhìn nhận một cách thẳng thắn, do phụ thuộc nhiều vào yếu tố chủ quan (con người) nên nguy cơ phát sinh rủi ro là vẫn có. Bài toán đặt ra là cần nhìn nhận một cách trực diện và có giải pháp khắc phục, giảm thiểu rủi ro ở mức thấp nhất.
Thực tế, bên cạnh những giải pháp từ phía cơ quan BHXH thì các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng BHXH, BHYT cũng rất chủ động triển khai việc tối ưu hóa quy trình. Tiêu biểu như với Bảo hiểm PVI, đơn vị tham gia vai trò tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng BHXH, BHYT từ năm 2022, đã sớm xây dựng được quy trình thu chặt chẽ, minh bạch, chất lượng bằng việc số hóa tương đối toàn diện.
Ngay từ thời điểm tiếp nhận thông tin và thu tiền BHXH, BHYT của người dân, nhân viên thu của Bảo hiểm PVI sẽ khởi tạo hồ sơ nhập liệu qua website hệ thống (https://bhxh.pvi.com.vn) hoặc ngay trên ứng dụng điện thoại thông minh My PVI. Hệ thống phần mềm của Bảo hiểm PVI có khả năng tự động phân loại dòng tiền và phát hành biên lai điện tử tự động theo thời gian thực.
Đặc biệt, ngay sau khi đóng tiền, người dân tham gia sẽ nhận được tin nhắn xác nhận thanh toán thành công gửi từ số điện thoại định danh thương hiệu (SMS Brandname) “BaohiemPVI”. Tin nhắn này cung cấp rõ số tiền, tên người tham gia và đường dẫn (link) để xem hoặc tải biên lai điện tử một cách nhanh chóng.
Đại diện của Bảo hiểm PVI nhấn mạnh: mọi tờ khai gửi về cơ quan BHXH đều được nhân viên của Bảo hiểm PVI thực hiện ký số điện tử. Nhân viên thu của Bảo hiểm PVI còn trực tiếp hướng dẫn khách hàng các bước tải ứng dụng, đăng ký tài khoản, sử dụng ứng dụng BHXH số – VssID và VNeID để người dân có thể chủ động theo dõi quá trình đóng và hưởng quyền lợi của mình.
Số hóa một cách tương đối toàn diện và có sự tham gia đối soát, kiểm soát trực tiếp từ phía người dân như vậy nhưng Bảo hiểm PVI cũng không chủ quan. Xác định các yếu tố rủi ro vẫn có thể xảy ra nên quy trình vẫn được Bảo hiểm PVI xây dựng tính tới các giải pháp giảm thiểu nguy cơ sai sót.
Theo đó, để đảm bảo an toàn tài chính và dữ liệu cho cả người tham gia và cơ quan BHXH nhà nước, hệ thống và quy trình vận hành được thiết lập các “chốt” chặn kiểm soát rủi ro rất chặt chẽ. Mục tiêu hướng tới là giảm thiểu nguy cơ thất thoát dòng tiền.
Cụ thể hơn, quy trình quản lý tiền mặt được quy định rất nghiêm ngặt, các khoản nộp tiền mặt của người tham gia trước 16h00 hàng ngày bắt buộc phải được chuyển về Bảo hiểm PVI ngay trong ngày (trước 16h00).
Quy trình còn được xây dựng với tính năng giảm thiểu sai sót do con người (human error). Theo đó, hệ thống công nghệ tự động nhận diện các khoản tiền được chuyển về để đối khớp chính xác với từng yêu cầu thanh toán của từng hồ sơ, xác nhận trạng thái thành công mà không cần can thiệp thủ công.
Hệ thống của Bảo hiểm PVI cũng tính đến phương án để giảm thiểu rủi ro chênh lệch dữ liệu. Theo quy định, định kỳ hàng tháng, bộ phận chuyên trách của Bảo hiểm PVI sẽ tiến hành đối soát, kiểm tra và gửi số liệu tổng tiền thu trong tháng để cơ quan BHXH đối chiếu và xác nhận.
Quy trình của Bảo hiểm PVI cũng tính đến phương án phòng ngừa rủi ro do việc giả mạo trong quy trình thoái thu, hoàn tiền đóng BHXH, BHYT cho người dân. Với các trường hợp người dân bị đóng trùng hoặc được hoàn phí, khi chi trả lại tiền, hệ thống yêu cầu người tham gia phải xuất trình Căn cước công dân (CCCD) và ký xác nhận. Trường hợp nhận thay bắt buộc phải có giấy ủy quyền hợp lệ. Tiến độ hoàn tiền cho người dân cũng phải được lập danh sách báo cáo gửi cơ quan BHXH sau 30 ngày kể từ khi có quyết định hoàn trả.
Một tính năng nữa cũng rất đáng chú ý trong hệ thống quy trình của Bảo hiểm PVI là việc xác thực thông tin đa tầng từ cơ quan nhà nước. Theo đó, dữ liệu người tham gia khi đưa vào hệ thống phần mềm sẽ được xác thực toàn bộ thông tin (họ tên, ngày sinh, số CCCD, mã số BHXH) đảm bảo khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Trường hợp phát hiện người dân đang tham gia ở các nhóm đối tượng khác (dễ xảy ra việc đóng trùng), hệ thống phần mềm sẽ tự động trả lại hồ sơ kèm lý do để đơn vị thu kịp thời hướng dẫn người dân.
Có thể thấy, việc các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng chủ động xây dựng quy trình chặt chẽ như trên cũng là giải pháp để từng bước xây dựng uy tín thương hiệu. Chỉ khi người dân tin tưởng, quá trình tuyên truyền vận động tham gia BHXH, BHYT mới thực sự hiệu quả. Đây cũng là yếu tố để lan tỏa chính sách an sinh của Đảng, Nhà nước một cách bền vững.
