 |
| Giao thông công cộng là động lực chính thúc đẩy tiến bộ kinh tế và giảm nghèo ở khu vực đô thị, đóng góp trực tiếp vào 14 trong số 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs). |
Chẳng hạn, tại các thành phố như Medellín (Colombia), Casablanca (Morocco) và Delhi (Ấn Độ), việc tiếp cận phương tiện giao thông công cộng “không chỉ đơn thuần là sự tiện lợi, mà còn là một phương thức mạnh mẽ định hình cuộc sống của người nghèo đô thị, mở ra các cơ hội kinh tế, cải thiện chất lượng cuộc sống và thúc đẩy sự hòa nhập xã hội tốt hơn”.
Chi phí vận chuyển: “Rào cản” với người nghèo đô thị
Đối với người dân thu nhập thấp, chi phí đi lại thường chiếm một phần đáng kể trong chi tiêu hàng ngày của họ. Tại các thành phố có hệ thống giao thông công cộng kém phát triển hoặc quá đắt đỏ, hộ gia đình có thể phải chi tới 25% thu nhập cho việc đi lại. Ví dụ, ở Delhi, người sống trong các khu định cư không chính thức có thể phải đi quãng đường dài để đến nơi làm việc thường phải trả nhiều hơn mức họ có thể chi trả - điều này đẩy họ vào vòng xoáy nghèo đói. Bởi khả năng di chuyển hạn chế đồng nghĩa với ít cơ hội việc làm hơn. Và những công việc họ có thể tiếp cận thường lương thấp, bấp bênh. Bằng cách giảm chi phí đi lại thông qua trợ cấp và tăng cường giao thông công cộng, người có thu nhập thấp có thể chi tiêu nhiều hơn cho các nhu cầu cơ bản, từ đó giảm bớt một số áp lực của nghèo đói đô thị.
Thời gian đi lại ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận việc làm
Tại các thành phố lớn, thời gian đi lại có thể hạn chế đáng kể số lượng cơ hội của người dân. Ở Medellín, mặc dù thành phố đã có những tiến bộ trong việc giảm nghèo, nhiều người lao động thu nhập thấp vẫn phải đối mặt với việc di chuyến dài và căng thẳng, thậm chí, một số người phải mất hơn 2 giờ mỗi ngày để đến nơi làm việc - điều này khiến họ có ít thời gian hơn cho gia đình, học tập hoặc thậm chí là tìm kiếm những cơ hội việc làm tốt hơn. Thời gian đi lại càng dài, càng ít cơ hội lựa chọn việc làm, vì với nhiều người lao động đơn giản là không đủ khả năng để đi đến những nơi làm việc nằm ngoài một bán kính nhất định. Cải thiện khả năng tiếp cận giao thông công cộng sẽ giảm nghèo đô thị bằng cách rút ngắn thời gian đi lại. Việc tạo ra các tuyến đường hiệu quả hơn có thể mở rộng thị trường lao động tiềm năng cho người lao động thu nhập thấp, cho phép họ ứng tuyển vào những công việc có mức lương cao hơn mà trước đây họ khó hoặc không thể tiếp cận.
Trợ cấp giao thông công cộng giúp tăng cơ hội việc làm
Tại khu vực đô thị, hệ thống giao thông công cộng giá cả phải chăng và hiệu quả có thể trực tiếp giảm nghèo bằng cách tăng khả năng tiếp cận việc làm, giáo dục và chăm sóc sức khỏe cho người dân. Việc đưa vào sử dụng hệ thống xe buýt nhanh (BRT) gần đây ở Casablanca là một ví dụ điển hình về cách đầu tư vào giao thông đô thị có thể tạo ra lợi ích kinh tế lâu dài. Hệ thống BRT kết nối các khu vực dân cư đông đúc với trung tâm Casablanca, giảm thời gian di chuyển lên đến 30 phút mỗi ngày. Bằng cách cung cấp phương tiện giao thông nhanh hơn và đáng tin cậy hơn, BRT cho phép người lao động tiếp cận hàng nghìn công việc và cơ hội mới mà trước đây họ khó hoặc không thể tiếp cận do thời gian đi lại dài.
Thêm vào đó, giá cả phải chăng và khả năng tích hợp với các phương thức vận tải khác giúp hệ thống này dễ tiếp cận với hộ gia đình thu nhập thấp. Việc tăng cường khả năng tiếp cận với phương tiện giao thông đáng tin cậy là rất quan trọng để giúp người dân thoát nghèo bằng cách cho phép họ tham gia đầy đủ hơn vào nền kinh tế đô thị. Hệ thống này cũng tăng cường an toàn và tính toàn diện, với các tính năng thiết kế cải thiện khả năng tiếp cận cho người cao tuổi, phụ nữ, trẻ em… và các nhóm yếu thế, góp phần vào sự hòa nhập xã hội rộng hơn và trao quyền kinh tế.
Tăng trưởng kinh tế và giảm nghèo
Giao thông công cộng là động lực chính thúc đẩy tiến bộ kinh tế và giảm nghèo ở khu vực đô thị, đóng góp trực tiếp vào 14 trong số 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs). Các thành phố như Toronto (Canada) và Nhật Bản đã tích hợp các hệ thống giao thông công cộng, không chỉ cải thiện khả năng di chuyển mà còn kích thích các cơ hội kinh tế bằng cách kết nối người dân với việc làm, giáo dục và chăm sóc sức khỏe. Bằng cách cải thiện khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu và giảm chi phí vận chuyển, giao thông công cộng giúp giảm tỷ lệ nghèo đói đồng thời thúc đẩy phát triển đô thị bền vững. Việc tiếp cận các hệ thống giao thông đáng tin cậy thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua tái tạo đô thị, tăng giá trị đất đai và hòa nhập xã hội tốt hơn. Hơn nữa, bằng cách giảm sự phụ thuộc vào ô tô cá nhân, hệ thống giao thông công cộng giảm lượng khí thải, góp phần vào sự bền vững môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống cho tất cả người dân khu vực đô thị.
Phát triển giao thông đô thị “xanh” tạo ra việc làm và giảm nghèo
Việc chuyển sang hệ thống giao thông công cộng bền vững có thể giảm đáng kể tình trạng nghèo đói đô thị bằng cách tạo ra các cơ hội việc làm mới và thúc đẩy năng suất kinh tế. Khi khu vực đô thị chuyển đổi sang hệ thống giao thông ít phát thải carbon như xe buýt điện và xe hybrid, lợi ích kinh tế sẽ rất rõ ràng. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, việc tăng số lượng hành khách sử dụng phương tiện giao thông công cộng và đầu tư vào các lựa chọn vận tải sạch hơn, hiệu quả hơn sẽ tạo ra việc làm không chỉ trong hoạt động vận hành giao thông công cộng mà còn trong sản xuất xe cộ, phát triển cơ sở hạ tầng và công nghệ “xanh”. Điều này giúp cung cấp khả năng tiếp cận việc làm, dịch vụ và giáo dục với giá cả phải chăng cho người dân có thu nhập thấp, đồng thời kích thích nền kinh tế địa phương. Như vậy, bằng cách làm cho giao thông công cộng dễ tiếp cận và giá cả phải chăng hơn, các thành phố có thể giảm chi phí đi lại, giảm các rào cản kinh tế và tạo ra một nền kinh tế toàn diện và bền vững hơn, cuối cùng góp phần xóa đói giảm nghèo ở khu vực đô thị.
