Bắc Ninh: 3 bên vào cuộc, giảm mạnh số tiền chậm đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế

Đoàn kiểm tra BHXH tỉnh Bắc Ninh làm việc với đơn vị sử dụng lao động (ảnh do BHXH tỉnh Bắc Ninh cung cấp).

Giảm mạnh số chậm đóng BHXH, BHYT ngay từ cơ sở

Tại BHXH cơ sở Quế Võ, cuối tháng 5/2026, ghi nhận 120 đơn vị chậm đóng BHXH với số tiền trên 4,12 tỷ đồng. Từ ngày 29/5/2026 đến 31/5/2026 BHXH cơ sở Quế Võ tổ chức làm việc theo hình thức tập trung, trực tiếp tại trụ sở của cơ quan với 120 đơn vị này. Buổi làm việc có sự tham gia của đại diện Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 8 và Công an xã, phường.

Theo báo cáo của BHXH cơ sở Quế Võ, cũng từ sự phối hợp với cơ quan Viện kiểm sát nhân dân, cơ quan Công an, kết quả đã thu hồi được trên 3,9 tỷ đồng số tiền chậm đóng. Trong đó, 98 đơn vị đã hoàn thành số tiền chậm đóng, trốn đóng với số tiền 3,69 tỷ đồng; 10 đơn vị đã khắc phục một phần số tiền chậm đóng, trốn đóng là trên 205 triệu đồng.

Tại BHXH cơ sở Từ Sơn, cũng từ sự phối hợp với cơ quan Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7, làm việc với 19 đơn vị chậm đóng BHXH, BHYT. Kết quả đã thu hồi được số tiền hơn 2 tỷ đồng. Trong đó, 4 đơn vị đã hoàn thành toàn bộ số tiền chậm đóng, trốn đóng, với số tiền trên 616,7 triệu đồng; 10 đơn vị đã khắc phục một phần số tiền chậm đóng, trốn đóng, với số tiền trên 1,4 tỷ đồng.

Tương tự, tại BHXH cơ sở Tân Yên, cũng đã ghi nhận kết quả giảm số chậm đóng, trốn đóng từ sự phối hợp với Viện kiểm sát khu vực 3. Cụ thể, trong tháng 6/2026, BHXH cơ sở Tân Yên đã cung cấp danh sách 32 đơn vị chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN từ 3 tháng trở lên với số tiền trên 1,79 tỷ đồng. Kết quả tính đến hết ngày 20/8/2026, đã đôn đốc thu hồi được trên 687,8 triệu đồng của 28 đơn vị, còn 4 đơn vị chưa nộp. Viện kiểm sát khu vực 3 đang xây dựng lịch làm việc trực tiếp với đơn vị trong tháng 9/2026.

Nhận diện sớm, ngăn ngừa từ gốc

Theo báo cáo của BHXH tỉnh Bắc Ninh, tính hết tháng 7/2026, lũy kế số thu BHXH, BHYT, BHTN trên địa bàn toàn tỉnh thu được là 18.783,720 tỷ đồng, tăng 3.577,765 tỷ đồng (23,53%) so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, số chậm đóng phải tính lãi là 437,415 tỷ đồng, tương ứng 1,39% số phải thu, thấp hơn 0,29% so với kế hoạch giao quý 3/2026; số tiền BHXH, BHYT, BHTN các đơn vị còn phải đóng từ 03 tháng trở lên là 168,429 tỷ đồng.

Phân tích kỹ hơn cho thấy, số chậm đóng chủ yếu từ 3 đến dưới 6 tháng (với 486 đơn vị, tương ứng số chậm đóng trên 29,6 tỷ đồng); số chậm đóng từ 12 tháng trở lên là 148 đơn vị, tương ứng số tiền 135,78 tỷ đồng.

Như đã nêu ở trên, các giải pháp giảm số chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN đang được BHXH các cơ sở tại Bắc Ninh chủ động triển khai, nhất là việc phối hợp với cơ quan Viện kiểm sát nhân dân đã bước đầu cho thấy hiệu quả tích cực.

Theo thông tin từ BHXH tỉnh Bắc Ninh, thời gian tới, cùng với việc tiếp tục phát huy hiệu quả phối hợp với cơ quan Viện kiểm sát nhân dân, các giải pháp thanh tra, kiểm tra cũng sẽ được tăng cường mạnh mẽ hơn.

Ngày 21/8 vừa qua, BHXH tỉnh Bắc Ninh đã có công văn gửi 46 đơn vị sử dụng lao động thông báo thanh tra, kiểm tra đột xuất đơn vị chậm đóng, trốn đóng BHХH, BHTN, BHYТ. Trong đó, nhấn mạnh: Để đảm bảo quyền lợi cho người lao động khi đi khám chữa bệnh BHYT, xác nhận sổ BHXH và giải quyết chế độ được kịp thời, đúng quy định, đề nghị đơn vị nộp hết số tiền chậm đóng, trốn đóng trên vào tài khoản thu của cơ quan BHXH trước ngày 5/9/2026.

Nếu quá thời hạn trên đơn vị không thực hiện, BHXH tỉnh Bắc Ninh sẽ phối hợp với các Sở, Ban ngành tổ chức thanh tra, kiểm tra đột xuất; xử lý vi phạm hành chính theo quy định tại Nghị định số 90/2026/NĐ-CP và Nghị định số 283/2026/NĐ-CP. Đồng thời, BHXH tỉnh cũng sẽ chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an tỉnh để xem xét xử lý hành vi “Tội trốn đóng BHXH, BHTN, BHYT cho người lao động” theo quy định tại Điều 216, Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 (sửa đổi bổ sung năm 2017, có hiệu lực từ ngày 01/01/2018).

Ông Hồ Minh Thế, Giám đốc BHXH tỉnh Bắc Ninh nhấn mạnh: sẽ tăng cường rà soát, phân tích dữ liệu để nhận diện những đơn vị có dấu hiệu chậm đóng, trốn đóng, từ đó chủ động đôn đốc, trao đổi và hướng dẫn ngay từ đầu.

BHXH tỉnh Bắc Ninh cũng sẽ chuyển mạnh phương thức quản lý sang chủ động nhận diện từ sớm, từ xa, quản lý bằng dữ liệu và tăng cường phối hợp giữa BHXH với các sở, ban, ngành, Ban Quản lý các khu công nghiệp, ngành Nội vụ, Tài chính, Liên đoàn Lao động và chính quyền cơ sở. Mục tiêu là không để đến khi vi phạm phát sinh, quyền lợi người lao động bị ảnh hưởng mới vào cuộc xử lý.

Hằng tháng, cơ quan BHXH sẽ thực hiện phân loại số tiền chậm đóng theo từng khối loại hình, gửi báo cáo UBND tỉnh, các ngành thành viên Ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT tỉnh. Thông báo danh sách đơn vị chậm đóng từ 3 tháng trở lên trên Đài phát thanh và Truyền hình tỉnh, Cổng thông tin điện tử tỉnh Bắc Ninh và của BHXH tỉnh.

Phân công lãnh đạo phụ trách cùng các chuyên quản thường xuyên nắm bắt tình hình thu nộp BHXH, BHYT, BHTN. Tập trung đôn đốc đơn vị sử dụng lao động trích nộp và đóng đầy đủ số tiền BHXH, BHYT, BHTN, nhất là doanh nghiệp có số lao động, số thu lớn, đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

Thực hiện đôn đốc tiền chậm đóng bằng nhiều hình thức như: gửi văn bản thông báo, lập Biên bản đối chiếu số tiền chậm đóng, trốn đóng. Kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính đối với các đơn vị chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT. Tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Công an tỉnh, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, Thanh tra tỉnh, Sở Nội vụ, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh mời đơn vị, doanh nghiệp lên làm việc để đôn đốc đơn vị đóng BHXH, BHYT cho người lao động, đồng thời hoàn thiện hồ sơ chuyển cơ quan Công an xử lý theo quy định của pháp luật.

Với những đơn vị cố tình vi phạm, cơ quan BHXH sẽ kiểm tra và phối hợp với các cơ quan chức năng như Viện kiểm sát, Sở Nội vụ, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh để có các giải pháp cụ thể, phù hợp với mức độ vi phạm của từng đơn vị.

“Chúng tôi xác định phải chuyển từ trạng thái ”chờ vi phạm xảy ra rồi xử lý“ sang ”chủ động nhận diện sớm, ngăn ngừa từ gốc“. Đây cũng là giải pháp quan trọng để bảo vệ quyền lợi người lao động”, ông Thế nhấn mạnh quan điểm.