![]() |
| Khi sức khỏe bị bào mòn, hiệu quả công việc khó cải thiện, thậm chí năng suất còn giảm do mệt mỏi tích tụ. |
Người lao động mong được giảm giờ làm
Hiện nay, nhiều doanh nghiệp tại các các địa phương vẫn duy trì thời gian làm việc 48 giờ/tuần, khiến công nhân lao động chỉ có một ngày nghỉ trọn vẹn để hồi phục sức khỏe. Trong khi đó, các đợt tăng ca kéo dài suốt nhiều tuần liền làm thể trạng người lao động suy giảm rõ rệt, kéo theo nguy cơ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp gia tăng. Khi sức khỏe bị bào mòn, hiệu quả công việc khó cải thiện, thậm chí năng suất còn giảm do mệt mỏi tích tụ.
Tại một xưởng sản xuất đồ gỗ ở Khu công nghiệp Tiên Sơn (tỉnh Bắc Ninh), nhịp độ làm việc những tháng đầu năm luôn ở mức cao để kịp tiến độ đơn hàng xuất khẩu. Tình trạng thiếu nhân sự càng khiến nhiều công nhân phải làm thêm giờ thường xuyên, có ngày kéo dài tới 10-12 giờ. Sau mỗi ca làm, không ít công nhân trở về phòng trọ khi trời đã tối muộn, tâm trạng nặng nề vì kiệt sức. Mong muốn chung của họ là được điều chỉnh giờ làm hợp lý hơn để cơ thể có thời gian phục hồi, tránh tình trạng làm việc trong trạng thái uể oải kéo dài.
Anh Đỗ Minh Tuấn, công nhân cơ khí tại Khu công nghiệp Quang Minh (TP. Hà Nội), cho biết những tháng cao điểm anh gần như làm việc liên tục từ sáng đến tối. “Có hôm về đến nơi chỉ kịp ăn qua loa rồi ngủ, hôm sau lại đi làm sớm. Làm lâu như vậy thấy người xuống sức rõ rệt. Tôi chỉ mong mỗi tháng có thêm vài ngày nghỉ hoặc giảm bớt giờ tăng ca để giữ sức khỏe lâu dài”, anh Tuấn chia sẻ.
Còn chị Nguyễn Thị Lan Anh, công nhân may tại một doanh nghiệp dệt may ở Khu công nghiệp Đại An (TP. Hải Phòng), nói rằng việc tăng ca thường xuyên khiến chị ít thời gian chăm sóc con nhỏ. “Nhiều hôm con ngủ rồi tôi mới về. Biết là làm thêm để có thêm tiền, nhưng nếu lương cơ bản cao hơn thì tôi và nhiều người khác sẽ không phải phụ thuộc quá nhiều vào tăng ca”, chị Lan Anh bày tỏ.
| Thực tế, nhiều công nhân vẫn buộc phải làm thêm giờ để bù đắp chi phí sinh hoạt trong bối cảnh giá cả leo thang. Kết quả khảo sát của tổ chức công đoàn cho thấy phần lớn người lao động mong muốn giảm thời gian làm việc từ 48 giờ/tuần xuống 44 giờ/tuần, hướng tới mô hình làm việc 5,5 ngày mỗi tuần. Theo họ, thêm thời gian nghỉ đồng nghĩa với cơ hội chăm sóc gia đình, tái tạo sức lao động và làm việc hiệu quả hơn trong những ngày tiếp theo. |
Cần điều chỉnh giờ làm theo lộ trình phù hợp
Theo cảnh báo của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), làm việc vượt quá 48 giờ mỗi tuần khiến rủi ro tai nạn lao động tăng đáng kể. Ở những ngành thâm dụng lao động như dệt may, da giày, điện tử hay chế biến thực phẩm, tai nạn thường xảy ra vào cuối ca hoặc giai đoạn tăng ca cao điểm. Khi cơ thể rơi vào trạng thái mệt mỏi kéo dài, khả năng tập trung và phản xạ suy giảm, nguy cơ sự cố trong sản xuất vì thế cao hơn.
Từ thực tế này, yêu cầu đặt ra với cơ quan quản lý là kiểm soát chặt chẽ việc làm thêm giờ tại doanh nghiệp. Các đoàn kiểm tra liên ngành cần rà soát kỹ những trường hợp tăng trần giờ làm thêm, bảo đảm cân bằng giữa yêu cầu sản xuất và sức khỏe người lao động. Quản lý thời gian làm việc không chỉ là vấn đề tuân thủ pháp luật mà còn gắn trực tiếp với an toàn vệ sinh lao động và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.
Khi thời gian làm việc được điều chỉnh hợp lý, người lao động có thêm điều kiện nghỉ ngơi và phục hồi thể lực. Trạng thái tinh thần thoải mái giúp họ tập trung tốt hơn, hạn chế sai sót và nâng cao chất lượng công việc. Khoảng thời gian ngoài giờ làm cũng mở ra cơ hội học tập, trau dồi kỹ năng, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp cải tiến công nghệ và nâng cao giá trị sản phẩm.
Việc giảm giờ làm xuống dưới ngưỡng 48 giờ/tuần đã được tổ chức công đoàn nhiều lần kiến nghị nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Quốc hội về bảo đảm an sinh và chất lượng nguồn nhân lực. Theo ông Ngọ Duy Hiểu - Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, chính sách này mang lại lợi ích lâu dài như người lao động được bảo vệ sức khỏe tốt hơn, trong khi xã hội giảm áp lực chi phí y tế, bảo hiểm và các vấn đề an sinh phát sinh từ lao động quá sức.
| Tại các diễn đàn đánh giá việc thực thi Bộ luật Lao động 2019, nhiều ý kiến đề xuất giảm dần thời giờ làm việc bình thường theo lộ trình. Mức 48 giờ/tuần hiện nay được cho là không còn phù hợp trong bối cảnh năng suất lao động và điều kiện sản xuất đã thay đổi. Phương án giảm xuống 44 giờ/tuần, sau đó hướng tới 40 giờ/tuần, được xem là tiệm cận xu hướng quốc tế và phù hợp tiến trình phát triển trong nước. |