Nghệ An: 5 nhóm nhiệm vụ phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế hộ gia đình

Bảo hiểm xã hội tỉnh Nghệ An triển khai 5 nhóm nhiệm vụ phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế hộ gia đình.

Theo BHXH tỉnh Nghệ An, hiện nay BHXH tỉnh đang ký hợp đồng với các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng gồm: Bưu điện tỉnh Nghệ An, Công ty Bảo hiểm PVI Bắc Trung Bộ và Công ty TNHH Thương mại & Đầu tư xây dựng Nghĩa Minh. Do tích cực triển khai nhiều giải pháp, các tổ chức này đã cùng BHXH tỉnh thực hiện hiệu quả công tác phát triển người tham gia, nhất là về BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình.

Kết quả, trong 9 tháng năm 2026, toàn tỉnh đã có 3.246.867 người tham gia BHXH, BHYT. Trong đó, về BHXH tự nguyện có 166.760 người tham gia, đạt 90,48% kế hoạch BHXH Việt Nam giao; về BHYT có 3.080.107 người tham gia, đạt tỷ lệ bao phủ 95,35% dân số và đạt 92,26% kế hoạch BHXH Việt Nam giao… Đáng chú ý, phối hợp tổ chức gần 700 hội nghị truyền thông, tiếp cận hơn 41 nghìn người dân.

Tuy nhiên, trong 9 tháng năm 2026, công tác phát triển người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình trên địa bàn tỉnh đối mặt với không ít thách thức. Đáng chú ý, tác động từ việc sắp xếp đơn vị hành chính, biến động lực lượng nhân viên thu tại cơ sở và sự thu hẹp nhóm đối tượng do chuyển dịch chính sách… đã ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thực hiện chỉ tiêu. Điều này dẫn đến kết quả đạt được giữa các đơn vị vẫn còn sự chênh lệch đáng kể và chưa bám sát tiến độ cam kết.

Cụ thể, đối với Bưu điện tỉnh Nghệ An, chỉ tiêu BHXH tự nguyện có tín hiệu tăng trưởng khởi sắc hơn so với cùng kỳ năm 2025; một số địa bàn ghi nhận đạt tỷ lệ cao như các xã do BHXH cơ sở Quỳ Châu, BHXH cơ sở Con Cuông quản lý.

Dù vậy, theo đánh giá của BHXH tỉnh Nghệ An, về tiến độ chung của Bưu điện tỉnh vẫn còn khoảng cách so với cam kết; chỉ tiêu BHYT hộ gia đình đạt thấp, còn thiếu hụt số lượng lớn; một số địa bàn và nhân viên thu có tỷ lệ phát triển người tham gia BHXH, BHYT còn hạn chế. Nguyên nhân chủ yếu do số lượng hội nghị tuyên truyền tại cơ sở còn ít, hoạt động tư vấn nhóm nhỏ chưa đúng theo kế hoạch.

Trong khi đó, Công ty Bảo hiểm PVI Bắc Trung Bộ đã phát huy tốt thế mạnh mạng lưới điểm thu và cộng tác viên rộng khắp, nên kết quả phát triển BHXH tự nguyện đạt tỷ lệ khá cao, bám sát tiến độ năm. Tuy nhiên, kết quả BHYT hộ gia đình vẫn còn khoảng cách xa so với chỉ tiêu được giao.

Đáng chú ý, một số tồn tại trong hoạt động của Công ty Bảo hiểm PVI Bắc Trung Bộ cũng đã được BHXH tỉnh Nghệ An chỉ rõ, như: Số cuộc hội nghị tư vấn nhóm nhỏ đạt thấp; tiến độ rà soát dữ liệu tiềm năng còn chậm; hiệu quả giữa các nhân viên thu chưa đồng đều (nhiều nhân viên thu không phát sinh số mới); công tác theo dõi, vận động tái tục tham gia BHYT đến hạn chưa sâu sát.

Công ty TNHH Thương mại & Đầu tư xây dựng Nghĩa Minh hiện đang triển khai điểm thu tại Văn phòng tỉnh và địa bàn do BHXH cơ sở Nghi Lộc quản lý. Về BHXH tự nguyện, đơn vị này đạt kết quả khá (riêng khu vực Văn phòng tỉnh vượt chỉ tiêu giao), nhưng tại địa bàn do BHXH cơ sở Nghi Lộc quản lý kết quả chưa đạt yêu cầu.

Nhân viên Bưu điện tỉnh Nghệ An tham gia vận động người dân tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình.

Đáng chú ý, chỉ tiêu BHYT hộ gia đình giao cho đơn vị này vẫn còn thiếu hụt lớn. Hạn chế lớn nhất được BHXH tỉnh Nghệ An chỉ rõ, đó là tỷ lệ rà soát dữ liệu tiềm năng đạt thấp, chưa tối ưu hóa lực lượng nhân viên thu mới và kỹ năng tư vấn tại cơ sở còn hạn chế.

Theo đánh giá, kết quả thực hiện chỉ tiêu chưa đồng đều do nhiều nguyên nhân như: Có sự chênh lệch lớn giữa chỉ tiêu BHXH tự nguyện và BHYT hộ gia đình; tỷ lệ khai thác, chuyển đổi từ nguồn dữ liệu tiềm năng còn thấp; số lượng hội nghị trực tiếp, số cuộc tuyên truyền nhóm nhỏ chưa đạt chỉ tiêu; số người tham gia tại hội nghị chưa như kỳ vọng; số người đăng ký tham gia BHXH, BHYT sau hội nghị chưa tương xứng với tiềm năng.

Bên cạnh đó, địa bàn tuyên truyền chưa toàn diện, hoạt động truyền thông còn tập trung chủ yếu ở khu vực trung tâm, thuận lợi; chưa mở rộng đều khắp đến các khối, xóm xa trung tâm. Tính chủ động của nhân viên thu còn hạn chế, nhất là một bộ phận nhân viên thu còn tâm lý trông chờ vào cán bộ cơ sở, chưa chủ động bám sát dữ liệu để “đi từng ngõ, gõ từng nhà” để tiếp cận, vận động người dân.

Đáng chú ý, vẫn còn xuất hiện tình trạng giảm trừ mức đóng BHYT hộ gia đình sai quy định; nộp tiền thu về cơ quan BHXH chậm so với quy định trong ngày; quản lý, sử dụng biên lai thu tiền giấy còn sai sót (tẩy xóa, ghi thiếu thông tin). Một số điểm thu, nhân viên thu hoạt động cầm chừng, hiệu quả rất thấp.

Theo ông Lê Viết Thức, Phó giám đốc BHXH tỉnh Nghệ An, sự nỗ lực và tinh thần quyết tâm của các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng rất đáng ghi nhận. Tuy nhiên, để đảm bảo hoàn thành toàn diện các chỉ tiêu được giao năm 2026, các phòng nghiệp vụ thuộc BHXH tỉnh và các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng cần tập trung thực hiện tốt 5 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, siết chặt kỷ cương tài chính và chuẩn hóa nghiệp vụ: Thực hiện nghiêm quy định chuyển toàn bộ tiền thu BHXH, BHYT về cơ quan BHXH ngay trong ngày. Quản lý chặt chẽ việc phát hành, sử dụng biên lai; đẩy mạnh chuyển đổi sang biên lai điện tử. Cơ quan BHXH sẽ xem xét không gia hạn hợp đồng từ ngày 1/1/2027 đối với các tổ chức vẫn tiếp tục sử dụng biên lai giấy. Rà soát, khắc phục triệt để các sai sót về giảm trừ mức đóng BHYT và hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện.

Thứ hai, đổi mới, nâng tầm chất lượng hội nghị tuyên truyền: Chuyển dịch mạnh mẽ sang phương pháp tiếp cận dựa trên dữ liệu tiềm năng; khoanh vùng chính xác các nhóm đối tượng (lao động tự do, hộ kinh doanh cá thể…) theo địa chỉ cụ thể. Yêu cầu nhân viên thu phối hợp cùng cộng tác viên trực tiếp phát giấy mời và tư vấn sơ bộ trước tối thiểu 3 ngày. Mở rộng địa bàn tuyên truyền về tận các khối, xóm vùng xa.

Thứ ba, đánh giá, thanh lọc mạng lưới nhân viên thu: Định kỳ hàng tháng, cơ quan BHXH phối hợp kiểm đếm, đánh giá hiệu quả của từng điểm thu, từng nhân viên thu. Trong các tháng cao điểm, thực hiện đánh giá năng lực theo từng tháng. Kiên quyết thanh lý hợp đồng, chấm dứt hoạt động đối với các điểm thu, nhân viên thu hoạt động yếu kém, cầm chừng kéo dài hoặc vi phạm quy định nghiệp vụ.

Thứ tư, khai thác triệt để nguồn dữ liệu tiềm năng: Tập trung phân bổ và rà soát sâu nguồn dữ liệu tiềm năng, người bảo lưu. Phấn đấu đến ngày 31/12/2026, vận động ít nhất 50% số người trong danh sách dữ liệu tiềm năng tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình.

Thứ năm, đa dạng hóa hình thức nhắc đóng, bảo vệ quyền lợi người tham gia: Đẩy mạnh thông báo nhắc đóng BHXH tự nguyện, BHYT đến hạn/quá hạn qua nhiều kênh (tư vấn trực tiếp, gọi điện, nhắn tin qua Zalo...), tuyệt đối không để người dân bị gián đoạn quyền lợi BHYT do thiếu thông tin.