Thứ bảy 21/11/2026 04:25
Thời tiết: Hà Nội 16°C
Cà Mau 24°C
TP Hồ Chí Minh 27°C
Hải Phòng 16°C
Đà Nẵng 23°C
e-ISSN 3093-3552
Doanh nghiệp vì cộng đồng
aa

Mở rộng bảo hiểm xã hội theo những đổi thay của thị trường lao động trẻ

Hương Dịu
Chỉ 41,4% thanh niên có việc làm tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH), trong khi việc làm phi chính thức chiếm 57,5%. Những quy định mở rộng diện tham gia BHXH đang tạo thêm cơ hội đưa lao động trẻ vào hệ thống an sinh từ sớm.
Mở rộng bảo hiểm xã hội theo những đổi thay của thị trường lao động trẻ
Mức độ tiếp cận các quyền lợi an sinh phụ thuộc vào tính chính thức của việc làm. Ảnh minh họa: H.Dịu

Khi một công việc không còn đồng nghĩa với hợp đồng dài hạn

Sự thay đổi của thị trường lao động đang đặt người trẻ trước nhiều hình thức việc làm khác nhau, trong khi mức độ tiếp cận các quyền lợi an sinh còn phụ thuộc lớn vào tính chính thức của việc làm.

Theo bà Nguyễn Thị Hoàng Nguyên, Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin, phân tích dự báo chiến lược và dịch vụ công, Viện Khoa học Tổ chức nhà nước và Lao động (Bộ Nội vụ), 57,5% việc làm của thanh niên Việt Nam là việc làm phi chính thức, trong khi tỷ lệ thanh niên có việc làm tham gia BHXH đạt 41,4%. Việc làm phi chính thức thường thiếu hợp đồng bằng văn bản, BHXH và chế độ nghỉ được trả lương.

Khoảng cách này đặt ra yêu cầu chính sách BHXH phải thích ứng với những hình thức việc làm ngày càng đa dạng. Luật BHXH 2024, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, đã mở rộng diện tham gia BHXH bắt buộc sang nhiều nhóm, trong đó có người làm việc không trọn thời gian đáp ứng điều kiện về tiền lương; chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh; người quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã không hưởng tiền lương và một số nhóm khác.

Đáng chú ý, diện tham gia còn bao gồm trường hợp hai bên thỏa thuận bằng tên gọi khác hợp đồng lao động nhưng có nội dung thể hiện việc làm có trả công, tiền lương và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên. Quy định này mở rộng khả năng bảo vệ người lao động trong bối cảnh quan hệ việc làm ngày càng linh hoạt.

Tuy nhiên, để chính sách BHXH tiếp cận được nhiều lao động trẻ hơn, vấn đề việc làm vẫn giữ vai trò quan trọng. Theo bà Nguyễn Thị Thanh Mai, Quyền Trưởng Ban Thống kê Dân số và Lao động, Cục Thống kê (Bộ Tài chính), quý II/2026 có khoảng 1,407 triệu thanh niên từ 15-24 tuổi không có việc làm, không tham gia học tập và đào tạo (NEET), tương đương 10,2%.

Vì thế, theo bà Nguyễn Thị Hoàng Nguyên, chính sách việc làm thanh niên cần tập trung vào 4 nhóm ưu tiên, gồm tạo cầu việc làm tốt; bảo đảm quá trình chuyển tiếp từ học sang làm; kết nối lại nhóm NEET và mở rộng an sinh xã hội. Riêng về an sinh, định hướng được đặt ra là mở rộng BHXH và quyền lợi cho cả việc làm ngắn hạn, lao động nền tảng và tự doanh.

Doanh nghiệp đưa BHXH vào chính sách giữ người trẻ

Cùng với mở rộng diện bao phủ từ chính sách, thực tế tại doanh nghiệp cho thấy BHXH đang được đặt cùng với tiền lương, đào tạo, bảo hiểm sức khỏe và cơ hội phát triển nghề nghiệp trong chính sách thu hút nhân sự.

Chẳng hạn, Bosch Global Software Technologies Việt Nam đang tuyển 30 kỹ sư phần mềm nhúng mới ra trường tại TP. Hồ Chí Minh. Với nhóm nhân sự trẻ này, doanh nghiệp công bố trả 100% mức lương thỏa thuận và thực hiện các chế độ BHXH bắt buộc ngay trong 2 tháng thử việc, đồng thời cung cấp bảo hiểm sức khỏe cho nhân viên và 2 người thân. Chính sách tương tự cũng được Bosch áp dụng tại nhiều vị trí kỹ thuật khác, bên cạnh đào tạo công nghệ, ngoại ngữ, kỹ năng mềm và thời gian làm việc linh hoạt.

Tại Vinamilk, chính sách nhân sự cũng kết hợp quyền lợi của người lao động với các chế độ phúc lợi và phát triển nghề nghiệp. Báo cáo của doanh nghiệp xác định lương thưởng và phúc lợi, quan hệ lao động, an toàn và sức khỏe nghề nghiệp, đào tạo và phát triển là những nội dung trọng yếu trong chính sách lao động - việc làm. Doanh nghiệp cũng duy trì các chính sách bảo hiểm sức khỏe bên cạnh quyền lợi bảo hiểm theo quy định.

FPT cũng triển khai chính sách phúc lợi theo hướng kết hợp các chế độ bảo hiểm bắt buộc với chăm sóc sức khỏe, đào tạo và cơ hội phát triển nghề nghiệp.

Cách tiếp cận này cho thấy, với những doanh nghiệp có nhu cầu lớn về nhân lực trẻ, đặc biệt nhân lực công nghệ, quyền lợi an sinh đang trở thành một phần của chính sách cạnh tranh nhân sự, thay vì chỉ dựa vào mức lương.

Theo đại diện một doanh nghiệp về sản xuất công nghiệp, lao động trẻ hiện quan tâm nhiều hơn tới tổng thể quyền lợi khi lựa chọn nơi làm việc, từ thu nhập, môi trường, cơ hội học hỏi đến bảo hiểm và các chế độ dài hạn. Hơn nữa, với nhân sự trẻ, doanh nghiệp luôn cố gắng thực hiện đầy đủ BHXH ngay khi người lao động thuộc diện tham gia, đồng thời bổ sung bảo hiểm sức khỏe và các chương trình đào tạo. Đây vừa là trách nhiệm với người lao động, vừa là cách để doanh nghiệp tạo sự yên tâm và giữ nhân sự trong bối cảnh người trẻ có nhiều lựa chọn việc làm hơn.

Vì thế, mở rộng BHXH đối với lao động trẻ cần được thúc đẩy đồng thời từ chính sách và thực tiễn sử dụng lao động. Khi doanh nghiệp tạo thêm việc làm chính thức, thực hiện đầy đủ BHXH và kết hợp với các chính sách đào tạo, phúc lợi, người trẻ có thêm điều kiện tham gia hệ thống an sinh ngay từ những năm đầu đi làm.

Tin bài khác/

Tăng năng suất đi đôi với bảo đảm đời sống và quyền lợi BHXH của người lao động

Tăng năng suất đi đôi với bảo đảm đời sống và quyền lợi BHXH của người lao động

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) giúp doanh nghiệp nâng cao năng suất, đồng thời đặt ra yêu cầu bảo đảm đời sống, thu nhập, điều kiện làm việc và các quyền lợi về bảo hiểm xã hội của người lao động. Theo bà Hồ Thị Kim Ngân, Phó Trưởng ban Quan hệ lao động, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, người lao động cần được tham gia quá trình chuyển đổi và hưởng lợi từ những tiến bộ công nghệ.
Doanh nghiệp tài trợ 150 tỷ đồng cho các dự án cộng đồng, an sinh ở TP. Hồ Chí Minh

Doanh nghiệp tài trợ 150 tỷ đồng cho các dự án cộng đồng, an sinh ở TP. Hồ Chí Minh

Vietcombank, Petrolimex, Khang Điền tài trợ tổng cộng 150 tỷ đồng để xây dựng trường học, công trình dân sinh và cải tạo Bệnh viện Tâm thần TP. Hồ Chí Minh.
Doanh nghiệp ứng dụng AI, người lao động cùng hưởng thành quả

Doanh nghiệp ứng dụng AI, người lao động cùng hưởng thành quả

Khoảng 11,5 triệu việc làm tại Việt Nam có khả năng chịu tác động của trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh. Vì thế, việc ứng dụng công nghệ không chỉ nhằm nâng cao năng suất, mà còn phải cải thiện điều kiện làm việc, bảo đảm quyền lợi và tạo cơ hội phát triển cho người lao động.
Doanh nghiệp hiến kế phát triển kinh tế bạc

Doanh nghiệp hiến kế phát triển kinh tế bạc

Từ góc độ phát triển kinh doanh, các doanh nghiệp đã có những đánh giá và đề xuất mang nhiều giá trị thực tiễn về phát triển kinh tế bạc. Đây cũng là những nội dung cần được quan tâm trong quá trình xây dựng và hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật về y tế, kinh tế chăm sóc…
Phát triển thị trường lao động, hỗ trợ thanh niên tìm việc

Phát triển thị trường lao động, hỗ trợ thanh niên tìm việc

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Công văn số 11636/VPCP-KGVX, thông báo ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà về phát triển thị trường lao động, tạo việc làm cho thanh niên. Trong đó, Phó Thủ tướng yêu cầu xây dựng cơ chế hỗ trợ học sinh, sinh viên, thanh niên tìm kiếm việc làm và vận hành hiệu quả sàn giao dịch việc làm quốc gia.
Sinh viên Nghệ An trao đổi về quản lý tài chính cá nhân và lựa chọn nghề nghiệp từ giảng đường

Sinh viên Nghệ An trao đổi về quản lý tài chính cá nhân và lựa chọn nghề nghiệp từ giảng đường

Từ bài toán chi tiêu khi thu nhập chưa ổn định đến tiết kiệm, phòng tránh lừa đảo tài chính và chuẩn bị cho công việc sau tốt nghiệp, sinh viên Trường Đại học Nghệ An đã trao đổi cùng các diễn giả tại hội thảo “Gen Z vững tài chính, chủ động tương lai”, được tổ chức vào ngày 15/11/2026.
Tổ chức Ngày hội việc làm TP. Hồ Chí Minh năm 2026 quy mô lớn vào ngày 15/11

Tổ chức Ngày hội việc làm TP. Hồ Chí Minh năm 2026 quy mô lớn vào ngày 15/11

Ngày hội việc làm TP. Hồ Chí Minh năm 2026 sẽ diễn ra tại phường Phú Mỹ, hiện đã thu hút 50 doanh nghiệp đăng ký tuyển dụng gần 5.259 lao động, mở ra nhiều cơ hội việc làm cho người lao động trong những tháng cuối năm.
Hà Nội dành 65 tỷ đồng trợ cấp Tết cho 65.000 lao động khó khăn

Hà Nội dành 65 tỷ đồng trợ cấp Tết cho 65.000 lao động khó khăn

Dịp Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027, Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội dự kiến trợ cấp 1 triệu đồng/người cho 65.000 đoàn viên, người lao động khó khăn, đồng thời tổ chức các chương trình mua sắm, hỗ trợ về quê đón Tết.
Lao động nền tảng và bài toán bảo đảm sinh kế bền vững

Lao động nền tảng và bài toán bảo đảm sinh kế bền vững

Các nền tảng số mở ra cơ hội kiếm sống cho nhiều lao động, song thu nhập thiếu ổn định và khả năng chuyển đổi nghề nghiệp hạn chế đang đặt ra yêu cầu tăng cường bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các chính sách hỗ trợ sinh kế lâu dài.
Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh báo cáo lương, thưởng Tết trước 20/11

Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh báo cáo lương, thưởng Tết trước 20/11

TP. Hồ Chí Minh yêu cầu doanh nghiệp sớm xây dựng và công bố phương án trả lương, thưởng Tết Đinh Mùi năm 2027, khuyến khích hoàn thành trước ngày 20/11/2026. Cùng với đó, tổ chức Công đoàn Thành phố cũng vận động doanh nghiệp công khai kế hoạch thưởng trước ngày 30/11, khuyến khích chi trả thưởng Tết sớm cho người lao động.
Kinh tế bạc mở hướng phát triển du lịch kết hợp chăm sóc sức khỏe

Kinh tế bạc mở hướng phát triển du lịch kết hợp chăm sóc sức khỏe

Già hóa dân số đang làm thay đổi nhu cầu du lịch. Với người cao tuổi, một chuyến đi không chỉ dừng ở tham quan, nghỉ dưỡng mà còn cần bảo đảm an toàn, thuận tiện và có khả năng tiếp cận dịch vụ y tế khi cần thiết.
Giữ chân lao động nữ bằng những phúc lợi thiết thực

Giữ chân lao động nữ bằng những phúc lợi thiết thực

Bên cạnh việc bảo đảm các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, những chính sách hỗ trợ sau thai sản, chăm sóc con nhỏ và cải thiện điều kiện làm việc đang trở thành yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp giữ chân lao động nữ.
Công ty ECCO cam kết thưởng Tết cho 1.600 công nhân, đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ

Công ty ECCO cam kết thưởng Tết cho 1.600 công nhân, đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ

Hơn 1.600 lao động tại Công ty TNHH ECCO Việt Nam mất việc khi doanh nghiệp thông báo giải thể, ngừng sản xuất từ chiều 2/11. Tuy nhiên, bên cạnh cam kết thanh toán đầy đủ tiền lương tháng 11/2026, chế độ bảo hiểm xã hội thì doanh nghiệp cam kết vẫn chi thưởng Tết năm 2027 và hỗ trợ thêm nửa tháng lương cơ bản cho mỗi năm làm việc.
Daiichi Việt Nam ra mắt nhận diện thương hiệu mới tại Trụ sở chính TP. Hồ Chí Minh

Daiichi Việt Nam ra mắt nhận diện thương hiệu mới tại Trụ sở chính TP. Hồ Chí Minh

Công ty TNHH Bảo hiểm Nhân thọ Daiichi Việt Nam (Daiichi Life Việt Nam) vừa chính thức ra mắt nhận diện thương hiệu mới tại Trụ sở chính TP. Hồ Chí Minh và khai trương Văn phòng Chi nhánh Hà Nội mới tại tòa nhà BRG Diamond Park Plaza vào ngày 29/10/2026.